دعای شانزدهم صحیفه سجادیه، یکی از زیباترین و پرمحتواترین مناجات‌های امام سجاد (ع) است که با زبانی عارفانه، طلب عفو و بخشش از گناهان و عیوب را بیان می‌کند. در این دعا، امام به ضعف‌های انسانی، لغزش‌های پنهان و آشکار، و نیاز همیشگی به رحمت خداوند اشاره می‌کند؛ و با لحنی سراسر خضوع، از درگاه الهی تقاضای تطهیر جان از آلودگی‌ها دارد. متن دعای شانزدهم صحیفه سجادیه، آینه‌ای است از شناخت دقیق امام از نفس انسان و راهکار خروج از غفلت. برای شنیدن این مناجات تأثیرگذار، می‌توان به دعای شانزدهم صحیفه سجادیه صوتی مراجعه کرد تا روح با صدای دلنشین آن، بیش از پیش به توبه و بازگشت نزدیک شود.
دعای شانزدهم صحیفه سجادیه صوتی
دعای شانزدهم صحیفه سجادیه با صدای دلنشین بشیر جزایری، زمزمه‌ای آرام برای لحظه‌های نیاز و دلتنگی است.متن دعای شانزدهم صحیفه سجادیه با معنی روان و خط درشت
وَ كَانَ مِنْ دُعَائِهِ عَلَيْهِ السَّلَامُ إِذَا اسْتَقَالَ مِنْ ذُنُوبِهِ، أَوْ تَضَرَّعَ فِي طَلَبِ الْعَفْوِ عَنْ عُيُوبِهِ
دعای آن حضرت است هنگامی که از خداوند برای گناهانش درخواست آمرزش می‌کرد یا برای طلب عفو و بخشش به‌خاطر عیوبش به زاری می‌نشست.
۲۸
اللَّهُمَّ یا مَنْ بِرَحْمَتِهِ يسْتَغيثُ الْمُذْنِبُونَ وَ یا مَنْ إِلَي ذِكرِ إِحْسَانِهِ يفْزَعُ الْمُضْطَرُّونَ وَ یا مَنْ لِخِيفَتِهِ ينْتَحِبُ الْخَاطِئُونَ
بارخدایا،ای که گناهکاران به رحمتت فریارسی می‌کنند، وای که بیچارگان به یادآوری احسانت پناه می‌برند، ای که خطاکاران از بیم تو به‌شدت گریه می‌کنند،
۲۸
یا أُنْسَ كلِّ مُسْتَوْحِشٍ غَرِيبٍ وَ یا فَرَجَ كلِّ مَكرُوبٍ كئِيبٍ وَ یا غَوْثَ كلِّ مَخْذُولٍ فَرِيدٍ وَ یا عَضُدَ كلِّ مُحْتَاجٍ طَرِيدٍ
ای همدم هر وحشت‌زده دور از وطن، ای گشایش هر اندوهگین دلشکسته، ای فریادرس هر درمانده تنها،ای مددکار هر محتاج رانده شده،
۲۸
أَنْتَ الَّذِي «وَسِعْتَ كلَّ شَيءٍ رَحْمَةً وَ عِلْماً» وَ أَنْتَ الَّذِي جَعَلْتَ لِكلِّ مَخْلُوقٍ فِي نِعَمِك سَهْماً وَ أَنْتَ الَّذِي عَفْوُهُ أَعْلَي مِنْ عِقَابِهِ وَ أَنْتَ الَّذِي تَسْعَي رَحْمَتُهُ أَمَامَ غَضَبِهِ.
تویی که رحمت و دانشت همه چیز را فرا گرفته، تویی که هر آفریده را از نعمتهایت بهره‌ای مقرر فرموده‌ای، تویی که عفوت بر عقابت غلبه دارد و تویی که مهرت پیشاپیش غضبت در حرکت است،
۲۸
وَ أَنْتَ الَّذِي عَطَاؤُهُ أَكثَرُ مِنْ مَنْعِهِ وَ أَنْتَ الَّذِي اتَّسَعَ الْخَلَائِقُ كلُّهُمْ فِي وُسْعِهِ وَ أَنْتَ الَّذِي لَا يرْغَبُ فِي جَزَاءِ مَنْ أَعْطَاهُ وَ أَنْتَ الَّذِي لَا يفْرِطُ فِي عِقَابِ مَنْ عَصَاهُ.
و تویی که عطایت از منعت بیشتر است و تویی که پهنه رحمت و مهرت همه آفریدگان را فراگرفته و تویی که چون نعمت به کسی مرحمت کنی چشم پاداش از او نداری و تویی که در کیفر عاصیان از اندازه نمی‌گذری.
وَ أَنَا یا إِلَهِي، عَبْدُك الَّذِي أَمَرْتَهُ بِالدُّعَاءِ فَقَالَ: لَبَّيك وَ سَعْدَيك،ها أَنَا ذَا، یا رَبِّ، مَطْرُوحٌ بَينَ يدَيك.
و من ای خدای من، آن بنده توام که او را به دعا فرمان دادی پس لبّيك و سَعْدَيك گفت و فرمانت را به‌جای آورد،
أَنَا الَّذِي أَوْقَرَتِ الْخَطَايا ظَهْرَهُ وَ أَنَا الَّذِي أَفْنَتِ الذُّنُوبُ عُمُرَهُ وَ أَنَا الَّذِي بِجَهْلِهِ عَصَاك وَ لَمْ تَكنْ أَهْلًا مِنْهُ لِذَاك.
اینک منمای پروردگار من که در پیشگاهت به خاکساری درافتادهام، منم که خطاها پشتم را گرانبار کرده و منم که گناهان عمرم را به تباهی برده و منم که از سر جهالت تو را نافرمانی کردهام درصورتیکه تو شایسته این نبودی که من چنین کنم.
هَلْ أَنْتَ، یا إِلَهِي، رَاحِمٌ مَنْ دَعَاك فَأُبْلِغَ فِي الدُّعَاءِ أَمْ أَنْتَ غَافِرٌ لِمَنْ بَكاك فَأُسْرِعَ فِي الْبُكاءِ أَمْ أَنْتَ مُتَجَاوِزٌ عَمَّنْ عَفَّرَ لَك وَجْهَهُ تَذَلُّلًا أَمْ أَنْتَ مُغْنٍ مَنْ شَكا إِلَيك، فَقْرَهُ تَوَكلًا
ای خدای من، آیا اگر کسی تو را بخواند بر او رحمت می‌آوری تا در دعا بکوشم؟ یا کسی را که به درگاهت بنالد می‌آمرزی تا در گریه شتاب نمایم؟ یا از کسی که از سرِ فروتنی صورت به خاک درگاهت بساید در می‌گذری؟ یا کسی را که به پیشگاهت از سرِ اعتماد از فقر و نداری خود شکوه کند بی‌نیاز می‌گردانی؟
إِلَهِي لَا تُخَيبْ مَنْ لَا يجِدُ مُعْطِياً غَيرَك وَ لَا تَخْذُلْ مَنْ لَا يسْتَغْنِي عَنْك بِأَحَدٍ دُونَك.
ای خدای من، آن را که جز تو عطاکننده‌ای نمی‌یابد ناامید مکن و کسی را که از تو به غیر تو بی‌نیاز نمی‌شود، بی‌یاری مگذار.
إِلَهِي فَصَلِّ عَلَي مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ، وَ لَا تُعْرِضْ عَنِّي وَ قَدْ أَقْبَلْتُ عَلَيك وَ لَا تَحْرِمْنِي وَ قَدْ رَغِبْتُ إِلَيك، وَ لَا تَجْبَهْنِي بِالرَّدِّ وَ قَدِ انْتَصَبْتُ بَينَ يدَيك.
خدای من، پس بر محمد و آلش درود فرست و اکنون که به تو روی آورده‌ام از من روی مگردان و درحالی‌که دل به تو داده‌ام محرومم منما و اکنون که در درگاهت به پای ایستاده‌ام دست رد به سینه‌ام مزن.
أَنْتَ الَّذِي وَصَفْتَ نَفْسَك بِالرَّحْمَةِ، فَصَلِّ عَلَي مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ ارْحَمْنِي وَ أَنْتَ الَّذِي سَمَّيتَ نَفْسَك بِالْعَفْوِ فَاعْفُ عَنِّي
تویی که ذات خود را به رحمت و مهر توصیف کرده‌ای. پس بر محمد و آلش درود فرست و بر من رحمت آور و تویی آن که خود را خطابخش نامیده‌ای، پس مرا عفو کن،
قَدْ تَرَي یا إِلَهِي، فَيضَ دَمْعِي مِنْ خِيفَتِك وَ وَجِيبَ قَلْبِي مِنْ خَشْيتِك، وَ انْتِقَاضَ جَوَارِحِي مِنْ هَيبَتِك
بی‌شک می‌نگری‌ای خدای من، از خوفت جریان اشکم را و از ترست پریشانی دلم را و از هیبتت لرزش اعضایم را.
یا إِلَهِي فَلَك الْحَمْدُ فَكمْ مِنْ عَائِبَةٍ سَتَرْتَهَا عَلَي فَلَمْ تَفْضَحْنِي وَ كمْ مِنْ ذَنْبٍ غَطَّيتَهُ عَلَي فَلَمْ تَشْهَرْنِي وَ كمْ مِنْ شَائِبَةٍ أَلْمَمْتُ بِهَا فَلَمْ تَهْتِك عَنِّي سِتْرَهَا وَ لَمْ تُقَلِّدْنِي مَكرُوهَ شَنَارِهَا وَ لَمْ تُبْدِ سَوْءَاتِهَا لِمَنْ يلْتَمِسُ مَعَايبِي مِنْ جِيرَتِي وَ حَسَدَةِ نِعْمَتِك عِنْدِي
این همه از شرمساری من به‌خاطر سوء رفتار من است و به‌همین‌خاطر از شدّت زاری به درگاهت صدایم فرو خفته و زبانم از رازونیاز با تو بازمانده.
یا إِلَهِي فَلَك الْحَمْدُ فَكمْ مِنْ عَائِبَةٍ سَتَرْتَهَا عَلَي فَلَمْ تَفْضَحْنِي وَ كمْ مِنْ ذَنْبٍ غَطَّيتَهُ عَلَي فَلَمْ تَشْهَرْنِي وَ كمْ مِنْ شَائِبَةٍ أَلْمَمْتُ بِهَا فَلَمْ تَهْتِك عَنِّي سِتْرَهَا وَ لَمْ تُقَلِّدْنِي مَكرُوهَ شَنَارِهَا وَ لَمْ تُبْدِ سَوْءَاتِهَا لِمَنْ يلْتَمِسُ مَعَايبِي مِنْ جِيرَتِي وَ حَسَدَةِ نِعْمَتِك عِنْدِي
ای خدای من، سپاس تو را، چه بسا عیب‌ها که بر من پوشاندی و مرا به میدان افتضاح و رسوایی نکشاندی و بسا گناهان مرا که مستور داشتی و به آنم مشهور ننمودی و بسا بدی‌ها و پلیدی‌های من که پرده آنها ندریدی و حلقه ننگ آن زشتی‌ها بر گردنم نیفکندی و زشتی‌های گناهم را نزد همسایگانی که در پی عیوب من‌اند و حسودانی که خواهان زوال نعمتت از من‌اند آشکار ننمودی،
ثُمَّ لَمْ ينْهَنِي ذَلِك عَنْ أَنْ جَرَيتُ إِلَي سُوءِ مَا عَهِدْتَ مِنِّي!
ولی این الطافِ تو مرا از گرایش به بدی‌هایی که از من سراغ داری باز نداشت!!
فَمَنْ أَجْهَلُ مِنِّي، یا إِلَهِي، بِرُشْدِهِ وَ مَنْ أَغْفَلُ مِنِّي عَنْ حَظِّهِ وَ مَنْ أَبْعَدُ مِنِّي مِنِ اسْتِصْلَاحِ نَفْسِهِ حِينَ أُنْفِقُ مَا أَجْرَيتَ عَلَيّ مِنْ رِزْقِك فِيمَا نَهَيتَنِي عَنْهُ مِنْ مَعْصِيتِك، وَ مَنْ أَبْعَدُ غَوْراً فِي الْبَاطِلِ وَ أَشَدُّ إِقْدَاماً عَلَي السُّوءِ مِنِّي حِينَ أَقِفُ بَينَ دَعْوَتِك وَ دَعْوَةِ الشَّيطَانِ فَأَتَّبِعُ دَعْوَتَهُ عَلَي غَيرِ عَمًي مِنِّي فِي مَعْرِفَةٍ بِهِ وَ لَا نِسْيانٍ مِنْ حِفْظِي لَهُ
پس ای خدای من، نادان‌تر از من به صلاح کار خود کیست؟ و غافل‌تر از من به نصیب و حظّ خویش کدام انسان است؟ و چه کسی از من از اصلاح نفس خویش دورتر است آنگاه که تمام نعمت‌هایی را که به من لطف می‌کنی در اموری که مرا از آن نهی فرموده‌ای صرف می‌کنم؟ و چه کسی بیش از من در غرقاب باطل فرو رفته و بر اقدام به گناه پیشتاز شده آنگاه که میان دعوت تو و دعوت شیطان توقف می‌کنم و با آنکه او را به‌خوبی می‌شناسم و وضع او از یاد من نرفته، دعوت او را پیروی می‌کنم؟
وَ أَنَا حِينَئِذٍ مُوقِنٌ بِأَنَّ مُنْتَهَي دَعْوَتِك إِلَي الْجَنَّةِ وَ مُنْتَهَي دَعْوَتِهِ إِلَي النَّارِ.
درصورتیکه می‌دانم عاقبت دعوت تو به‌سوی بهشت و سرانجام دعوت او به‌سوی آتش جهنم است،
سُبْحَانَك!! مَا أَعْجَبَ مَا أَشْهَدُ بِهِ عَلَي نَفْسِي وَ أُعَدِّدُهُ مِنْ مَكتُومِ أَمْرِي.
ای پاک خدای من، چه شگفت‌انگیز است که به زیان خود شهادت می‌دهم! و امور نهان خود را شماره می‌نمایم!
وَ أَعْجَبُ مِنْ ذَلِك أَنَاتُك عَنِّي، وَ إِبْطَاؤُك عَنْ مُعَاجَلَتِي وَ لَيسَ ذَلِك مِنْ كرَمِي عَلَيك، بَلْ تَأَنِّياً مِنْك لِي، وَ تَفَضُّلًا مِنْك عَلَي لِأَنْ أَرْتَدِعَ عَنْ مَعْصِيتِك الْمُسْخِطَةِ وَ أُقْلِعَ عَنْ سَيئَاتِي الْمُخْلِقَةِ وَ لِأَنَّ عَفْوَك عَنِّي أَحَبُّ إِلَيك مِنْ عُقُوبَتِي
و شگفت‌آورتر از آن بردباری تو از من و درنگت از مؤاخذه سریع من است و علّتش این نیست که من در آستان تو انسانی بزرگوارم، بلکه از روی مدارای تو با من و تفضّل تو بر من است، تا مگر از نافرمانی تو که خشم‌انگیز است باز ایستم و خود را از گناهانی که آبرویم را می‌برد بازدارم و از آن روست که گذشتت را از من بیش از کیفرم دوست داری،
بَلْ أَنَا، یا إِلَهِي، أَكثَرُ ذُنُوباً، وَ أَقْبَحُ آثَاراً، وَ أَشْنَعُ أَفْعَالًا، وَ أَشَدُّ فِي الْبَاطِلِ تَهَوُّراً، وَ أَضْعَفُ عِنْدَ طَاعَتِك تَيقُّظاً، وَ أَقَلُّ لِوَعِيدِك انْتِبَاهاً وَ ارْتِقَاباً مِنْ أَنْ أُحْصِي لَك عُيوبِي، أَوْ أَقْدِرَ عَلَي ذِكرِ ذُنُوبِي.
وگرنه‌ای خدای من، گناهانم فراوان‌تر و آثارم زشت‌تر و کردارم شنیع‌تر و گستاخی‌ام در باطل شدیدتر و بیداری‌ام برای طاعتت بسیار ضعیف‌تر و هشیاری و مراقبتم در مقابل تهدیدت ناچیزتر از آن است که بتوانم عیوبم را در پیشگاهت شماره کنم، یا قدرت یادکردن گناهانم را داشته باشم،
وَ إِنَّمَا أُوَبِّخُ بِهَذَا نَفْسِي طَمَعاً فِي رَأْفَتِك الَّتِي بِهَا صَلَاحُ أَمْرِ الْمُذْنِبِينَ، وَ رَجَاءً لِرَحْمَتِك الَّتِي بِهَا فَكاك رِقَابِ الْخَاطِئِينَ.
و خود را به‌این‌صورت نکوهش می‌کنم؛ زیرا که به مهرت چشم طمع دارم که اصلاح کار گنهکاران وابسته به مِهر توست، و هم از باب امید به رحمت توست که آزادی خطاکاران در گرو آن است.
اللَّهُمَّ وَ هَذِهِ رَقَبَتِي قَدْ أَرَقَّتْهَا الذُّنُوبُ، فَصَلِّ عَلَي مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ، وَ أَعْتِقْهَا بِعَفْوِك، وَ هَذَا ظَهْرِي قَدْ أَثْقَلَتْهُ الْخَطَايا، فَصَلِّ عَلَي مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ، وَ خَفِّفْ عَنْهُ بِمَنِّك
خدای من، این گردن من است که گناهان آن را در بند کرده، پس بر محمد و آلش درود فرست، و آن را به عفوت از عذاب بِرَهان و این پشت من است که بار خطاها آن را سنگین نموده، پس بر محمد و آلش درود فرست، و به بخششت آن را سبک فرما.
یا إِلَهِي لَوْ بَكيتُ إِلَيك حَتَّي تَسْقُطَ أَشْفَارُ عَينَي، وَ انْتَحَبْتُ حَتَّي ينْقَطِعَ صَوْتِي، وَ قُمْتُ لَك حَتَّي تَتَنَشَّرَ قَدَمَاي، وَ رَكعْتُ لَك حَتَّي ينْخَلِعَ صُلْبِي، وَ سَجَدْتُ لَك حَتَّي تَتَفَقَّأَ حَدَقَتَاي، وَ أَكلْتُ تُرَابَ الْأَرْضِ طُولَ عُمُرِي، وَ شَرِبْتُ مَاءَ الرَّمَادِ آخِرَ دَهْرِي، وَ ذَكرْتُك فِي خِلَالِ ذَلِك حَتَّي يكلَّ لِسَانِي، ثُمَّ لَمْ أَرْفَعْ طَرْفِي إِلَي آفَاقِ السَّمَاءِ اسْتِحْياءً مِنْك مَا اسْتَوْجَبْتُ بِذَلِك مَحْوَ سَيئَةٍ وَاحِدَةٍ مِنْ سَيئَاتِي.
ای خدای من، اگر به درگاهت آن‌قدر زاری کنم که پلک چشمانم بر هم افتد و چندان به گریه و ناله صدا بلند کنم که صدایم قطع گردد و چندان به پیشگاهت بر پای ایستم که پایم ورم کند و آن‌قدر برایت رکوع نمایم که استخوان‌های پشتم از هم بپاشد و چندان سجده کنم که چشم‌هایم از کاسه درآید و در همه عمرم خاک زمین خورم و تا زنده‌ام آب آلوده به خاکستر بنوشم و در اثنای این احوال چندان ذکر تو گویم که زبانم از کار بماند، آنگاه از روی شرمساری چشم به آفاق آسمان باز نکنم، با این همه مستحق محو یکی از گناهانم نخواهم بود
وَ إِنْ كنْتَ تَغْفِرُ لِي حِينَ أَسْتَوْجِبُ مَغْفِرَتَك، وَ تَعْفُو عَنِّي حِينَ أَسْتَحِقُّ عَفْوَك فَإِنَّ ذَلِك غَيرُ وَاجِبٍ لِي بِاسْتِحْقَاقٍ، وَ لَا أَنَا أَهْلٌ لَهُ بِاسْتِيجَابٍ، إِذْ كانَ جَزَائِي مِنْك فِي أَوَّلِ مَا عَصَيتُك النَّارَ، فَإِنْ تُعَذِّبْنِي فَأَنْتَ غَيرُ ظَالِمٍ لِي.
و اگر به وقتی که سزاوار آمرزشت شوم مرا بیامرزی و در آن زمان که مستحق عفوت شوم از من بگذری، همانا این آمرزش و بخشش به‌خاطر استحقاق من نیست و من این شایستگی را ندارم؛ زیرا جزای من در نخستین گناه آتش جهنم بود، پس اگر مرا به عذاب مبتلا کنی بر من ستم نکرده‌ای.
إِلَهِي فَإِذْ قَدْ تَغَمَّدْتَنِي بِسِتْرِك فَلَمْ تَفْضَحْنِي، وَ تَأَنَّيتَنِي بِكرَمِك فَلَمْ تُعَاجِلْنِي، وَ حَلُمْتَ عَنِّي بِتَفَضُّلِك فَلَمْ تُغَيرْ نِعْمَتَك عَلَي، وَ لَمْ تُكدِّرْ مَعْرُوفَك عِنْدِي، فَارْحَمْ طُولَ تَضَرُّعِي وَ شِدَّةَ مَسْكنَتِي، وَ سُوءَ مَوْقِفِي.
ای خدای من، اکنون که مرا به پرده‌پوشی‌ات در پوشیده و رسوایم نکرده‌ای و به بزرگواری‌ات با من مدارا نموده‌ای و به کیفرم عجله نکرده‌ای و از سرِ فضلت بردباری ورزیده‌ای و نعمتت را از من زایل نساخته‌ای و احسانت را بر من تیره ننموده‌ای، پس بر طول زاری‌ام و سختی زمینگیری‌ام و بدی حالم رحمت آر.
اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَي مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ، وَ قِنِي مِنَ الْمَعَاصِي، وَ اسْتَعْمِلْنِي بِالطَّاعَةِ، وَ ارْزُقْنِي حُسْنَ الْإِنَابَةِ، وَ طَهِّرْنِي بِالتَّوْبَةِ، وَ أَيدْنِي بِالْعِصْمَةِ، وَ اسْتَصْلِحْنِي بِالْعَافِيةِ، وَ أَذِقْنِي حَلَاوَةَ الْمَغْفِرَةِ، وَ اجْعَلْنِي طَلِيقَ عَفْوِك، وَ عَتِيقَ رَحْمَتِك، وَ اكتُبْ لِي أَمَاناً مِنْ سُخْطِك، وَ بَشِّرْنِي بِذَلِك فِي الْعَاجِلِ دُونَ الْآجِلِ، بُشْرَي أَعْرِفُهَا، وَ عَرِّفْنِي فِيهِ عَلَامَةً أَتَبَينُهَا.
بارخدایا بر محمد و آلش درود فرست و مرا از گناهان حفظ کن و به طاعتم وادار و حُسن بازگشت قلبی را روزیم فرما و از لوث گناه به توفیق توبه پاکم کن و به موهبت عصمت تأییدم نما و امر حیات و زندگی‌ام را با عافیت به صلاح آر و شیرینی عفوت را به من بچشان و مرا رهاشده عفو و آزاد گشته رحمتت قرار ده و از خشم خود خطّ امانم ده و هم اکنون نه در آینده به مژده آن خوشحالم کن، مژده‌ای که آن را بشناسم و با نشانه‌ای که آن را آشکار ببینم آگاهم فرما،
إِنَّ ذَلِك لَا يضِيقُ عَلَيك فِي وُسْعِك وَ لَا يتَكأَّدُك فِي قُدْرَتِك وَ لَا يتَصَعَّدُك فِي أَنَاتِك وَ لَا يئُودُك فِي جَزِيلِ هِبَاتِك الَّتِي دَلَّتْ عَلَيهَا آياتُك، إِنَّك تَفْعَلُ مَا تَشَاءُ، وَ تَحْكمُ مَا تُرِيدُ، «إِنَّك عَلي كلِّ شَيءٍ قَدِيرٌ»
که این کار از توان تو بیرون نیست و از قدرتت بر تو دشوار نباشد و باتوجه‌به حلمت بر تو سخت نیست و در قبال بخشش‌های فراوانت که آیات تو گواه آنهاست بر تو سنگین نیاید که همانا تو هر چه خواهی کنی و به هر چه اراده‌ات تعلق گیرد فرمان دهی که تو بر هر کار و همه چیز توانایی.
نظرات (۰)
هنوز نظری ثبت نشده است.