نماز و دعای حاجت: رفع مشکلات، قرض، رزق و روزی
خوشهی نمازهای حاجت — باب دوم باقیاتالصالحات
دربارهی این دعا
خوشهای از نمازهای مستحبیِ باب دومِ باقیاتالصالحات برایِ رفعِ نیازهایِ دنیا و آخرت: پرداختِ قرض و امان از ظلمِ سلطان، رفعِ عسر و سختی، افزایشِ رزق و مال، و چند روایتِ گوناگون از «نمازِ حاجت» (هدیه به رسول خدا، مسجدِ کوفه، شبِ جمعه و عیدِ قربان، سهروزه با سندهایِ معتبر) بههمراهِ آدابِ خواستنِ حاجت از خدا.
ترجمه: استاد حسین انصاریان
صوت این دعا بهزودی اضافه میشود.
بِحَقِّ هٰذَا الْقُرْآنِ، وَبِحَقِّ مَنْ أَرْسَلْتَهُ بِهِ، وَبِحَقِّ كُلِّ مُؤْمِنٍ مَدَحْتَهُ فِيهِ، وَبِحَقِّكَ عَلَيْهِمْ فَلا أَحَدَ أَعْرَفُ بِحَقِّكَ مِنْكَ.
[۱. نماز برایِ پرداختِ بدهی و امان از ظلمِ سلطان — شیخ طوسی روایت کرده: مردی که قرض و ستمِ پادشاه شکایت داشت، از امام صادق (ع) دعا خواست؛ فرمود: هرگاه تاریکیِ شب فرارسید، دو رکعت نماز بخوان (رکعتِ اول: حمد+آیتالکرسی؛ رکعتِ دوم: حمد+آخرِ سورهی حشر)، سپس قرآن را بردار، بر سر بگذار و بگو:] بهحقِّ این قرآن، و بهحقِّ کسی که او را با آن فرستادی، و بهحقِّ هر مؤمنی که در آن ستودی، و بهحقّت بر آنان، پس کسی شناساتر به حقِّ تو از تو نیست. [آنگاه دهبار نامِ چهاردهمعصوم (ع) را با «یا» بگو و حاجتِ خود را بطلب.]
قُلِ اللّٰهُمَّ مٰالِكَ الْمُلْكِ
[۲. نماز و دستوری برایِ رفعِ حوائجِ دنیا و آخرت — امام سجاد (ع) به مردی در سختی فرمود: دو رکعت نماز بخوان و آخرِ سورهی «حشر»، شش آیهی اولِ «حدید» و دو آیهی سورهی «آلعمران» را بخوان (بهاحتمالِ علامه مجلسی، همین آیه تا «شَهِدَ اللَّهُ» یا تا «بِغَیْرِ حِسٰابٍ»)، سپس حاجتت را بطلب. روایتِ دیگر از امیرمؤمنان (ع): صبحِ پنجشنبه هنگامِ بیرونرفتن، آخرِ «آلعمران»، «آیتالکرسی»، سورهی «قدر» و «حمد» را بخوان، که برآمدنِ حوائجِ دنیا و آخرت در اینهاست.]
حَسْبُنَا اللّٰهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ.
[۳. نماز برایِ خواستههای مهم — چهار رکعت با قنوت: رکعتِ اول پس از «حمد»، هفتبار] و خداوند ما را بس است و چه خوب کارگزاری است. [رکعتِ دوم هفتبار «مٰا شٰاءَ اللّٰهُ لاٰ قُوَّةَ إِلاّٰ بِاللّٰهِ»؛ رکعتِ سوم هفتبار «لاٰ إِلٰهَ إِلاّٰ أَنْتَ سُبْحٰانَكَ إِنِّي كُنْتُ مِنَ الظّٰالِمِينَ»؛ رکعتِ چهارم هفتبار «وَ أُفَوِّضُ أَمْرِي إِلَى اللّٰهِ إِنَّ اللّٰهَ بَصِيرٌ بِالْعِبٰادِ»؛ سپس حاجت را بطلب.]
[۴. نماز رفعِ عسر و سختی — از امام صادق (ع): چون کاری بر تو دشوار شود، هنگامِ گذشتنِ خورشید از ظهرِ شرعی دو رکعت نماز بخوان: رکعتِ اول «حمد»+«توحید»+آخرِ سورهی «فتح» (از «إِنّٰا فَتَحْنٰا» تا «وَ یَنْصُرَکَ اللّٰهُ نَصْراً عَزِیزاً»)؛ رکعتِ دوم «حمد»+«توحید»+«أَلَمْ نَشْرَحْ». بهگفتهی منبع، این نماز به تجربه رسیده است.]
يَا ماجِدُ يَا واحِدُ يَا كَرِيمُ، أَتَوَجَّهُ إِلَيْكَ بِمُحَمَّدٍ نَبِيِّكَ نَبِيِّ الرَّحْمَةِ صَلَّي اللّٰهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ، يَا مُحَمَّدُ يَا رَسُولَ اللّٰه، إِنِّي أَتَوَجَّهُ بِكَ إِلَي اللّٰهِ رَبِّي.
[۵. نماز افزایشِ رزق، روزی و مال (دو عنوانِ همسان: mafatih428 و mafatih429 با همین محتوا) — مردی نزدِ رسولِ خدا (ص) از تنگدستی و قرض شکایت کرد؛ فرمود: وضویِ کامل بگیر، دو رکعت نماز بخوان و بگو:] ای بزرگوار، ای یگانه، ای کریم، بهسویِ تو رو میکنم به محمّد پیامبرت، پیامبرِ رحمت؛ ای محمّد ای رسولِ خدا، به تو رو میکنم بهسویِ خدا، پروردگارم. [روایتِ دیگر (برایِ رفتن به محلِ کسب): «غَدَوْتُ بِحَوْلِ اللّٰهِ وَقُوَّتِهِ، وَغَدَوْتُ بِلا حَوْلٍ مِنِّي وَلَا قُوَّةٍ، وَلٰكِنْ بِحَوْلِكَ وَقُوَّتِكَ يَا رَبِّ» -صبح کردم به قدرت و نیرویِ خدا، نه با جنبش و نیرویی از خودم، بلکه به توان و نیرویِ تو ای پروردگارم. روایتِ سوم: دو رکعت -رکعتِ اول: حمد+سهبار «کوثر»؛ رکعتِ دوم: حمد+سهبار «فلق»+سهبار «ناس».]
اللّٰهُمَّ إِنَّ هاتَيْنِ الرَّكْعَتَيْنِ هَدِيَّةٌ مِنِّي إِليٰ رَسُولِ اللّٰه صَلَّي اللّٰهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ فَأَثِبْنِي عَلَيْهِما مَا أَمَّلْتُ وَرَجَوْتُ فِيكَ وَفِي رَسُولِكَ يَا وَلِيَّ الْمُؤْمِنِينَ.
[۶. مجموعهی «نمازِ حاجت» — عنوانهایِ متعددِ منبع (mafatih430 «دعاها و نمازهای حاجت»، mafatih431 «پناهبردن به رسول خدا»، mafatih433 «نماز حاجت در مسجد کوفه»، mafatih434 «نماز رفعِ مشکل»، mafatih435 «نماز حاجت در شبِ جمعه و عیدِ قربان»، mafatih436 «نماز حاجت با سندهایِ معتبر» — همگی رواینهایِ گوناگونِ همین موضوعِ واحدند). روایتِ کلینی از عبدالرحیم قصیر، بهنقل از امام صادق (ع): هرگاه حاجتی داری، به رسولِ خدا (ص) پناه ببر؛ غسل کن، دو رکعت نماز مانندِ نمازِ واجبِ صبح بخوان و پس از سلام بگو:] خدایا این دو رکعت نماز هدیهای است از سویِ من به رسولِ خدا، بر این دو رکعت پاداشم ده برایِ آنچه آرزو کردم و امید بستم دربارهی تو و رسولت، ای سرپرستِ مؤمنان. [سپس در سجده چهلبار «یَا حَیُّ یَا قَیُّوْمُ...» و «یَا مُحَمَّدُ یَا رَسُولَ اللّٰه، أَشْكُو إِلَى اللّٰه وَ إِلَيْكَ حاجَتِي» بگوید. روایاتِ دیگر همین خوشه: نامهی حاجت که در آب اندازند («بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ مِنَ الْعَبْدِ الذَّلِيلِ إِلَى الْمَوْلَى الْجَلِيلِ...» -از بندهی خوار به سویِ مولایِ بزرگوار)؛ نمازِ حاجتِ چهاررکعتیِ مسجدِ کوفه؛ نمازِ حاجتِ شبِ جمعه و شبِ عیدِ قربان (دو رکعت، ۲۰۰بار توحید)؛ و نمازِ حاجتِ سهروزه با روزهی چهارشنبه-پنجشنبه-جمعه و دعایِ طولانیِ «اللّٰهُمَّ إِنِّي حَلَلْتُ بِساحَتِكَ» که بهنقلِ شیخ مفید و شیخ طوسی و سید بن طاووس از امام صادق (ع) روایت شده.]
[۷. آدابِ دعا و خواستنِ حاجت — بهنقلِ سید بن طاووس در «جمالالاسبوع»: هرگاه از خدا حاجتی خواستی، دستِکم مانندِ آن باش که حاجتی مهم از پادشاهی دنیوی میطلبی -در طلبِ خشنودیِ او میکوشی؛ نبایدرویآوردنت به خدا کمتر از رویآوردنت به پادشاهانِ دنیا باشد. نماز/روزهی حاجت نباید برایِ «آزمایشِ» اجابت باشد. شایسته است در نیت، نخست حاجتِ امامِ زمان (ع) را مقدم بداری، سپس حاجاتِ دینیِ خود، و در پایان حاجتِ موردِ نظرت را.]