پاسخ به شعارِ خوارج

وَ مِنْ كَلام لَهُ عَلَيْهِ السَّلامُ فِي الْخَوارِج ِ لَمّا سَمِعَ قَوْلَهُمْ: لاحُكْمَ اِلاّ لِلّهِ، قالَ عَلَيْهِ السَّلامُ: كَلِمَةُ حَقٍّ يُرادُ بِها باطِلٌ. نَعَمْ اِنَّهُ لا حُكْمَ اِلاّ لِلّهِ، وَلكِنْ هؤُلاءِ يَقُولُونَ: لا اِمْرَةَ اِلاّ لِلّهِ. وَ اِنَّهُ لابُدَّ لِلنّاسِ مِنْ اَمير، بَرٍّ اَوْ فاجِر، يَعْمَلُ في اِمْرَتِهِ الْمُؤْمِنُ، وَ يَسْتَمْتِعُ فيهَا الْكافِرُ، وَ يُبَلِّغُ اللّهُ فيهَا الاَْجَلَ، وَ يُجْمَعُ بِهِ الْفَيْءُ، وَ يُقاتَلُ بِهِ الْعَدُوُّ، وَ تَأْمَنُ بِهِ السُّبُلُ، وَ يُؤْخَذُ بِهِ لِلضَّعيفِ مِنَ الْقَوِيِّ، حَتّي يَسْتَريحَ بَرٌّ، وَ يُسْتَراحَ مِنْ فاجِر.۱

از سخنان آن حضرت است زمانی‌ که شنید خوارج نهـروان می‌ گویند: لا حُکْمُ اِلاّ لِلّهِ، فرمـود: گفتار حقّی‌ است که به آن باطلی‌ اراده شده. آری‌ حکمی‌ نیست مگر برای‌ خدا، ولی‌ اینان می‌ گویند: زمامداری‌ مخصوص خداست. در حالی‌ که برای‌ مردم حاکمی‌ لازم است چه نیکوکار و چه بدکار، که مؤمن در عرصه حکومت او به راه حقّش ادامه دهد، و کافر بهره مند از زندگی‌ گردد، و خدا هم روزگار مؤمن و کافر را در آن حکومت به سر آرد، و نیز به وسیله آن حاکم غنائم جمع گردد، و به توسط او جنگ با دشمن سامان گیرد و راهها به سبب او امن گردد، و در امارت وی‌ حق ناتوان از قوی‌ گرفته شود، تا مؤمن نیکوکار راحت شود، و مردم از شرّ بدکار در امان گردند.