نهج‌البلاغه
۱۴۴

پرهیز از مکر و حیله

خطبهٔ ۴۱ نهج‌البلاغه — وفا همزادِ راستی است؛ نکوهشِ کسانی که در زمانهٔ امام علی (ع) نیرنگ و حیله را زیرکی می‌پنداشتند

درباره‌ی این دعا

امام علی (ع) در این خطبهٔ کوتاه، وفا را همزادِ راستی می‌داند و می‌فرماید سپری محکم‌تر از وفای به عهد نمی‌شناسد؛ کسی که بازگشتِ خود به قیامت را باور دارد هرگز نیرنگ نمی‌زند. سپس از زمانه‌ای می‌گوید که بیشترِ مردمش حیله‌گری را زیرکی، و نادانانِ آن جامعه، نیرنگ‌بازان را اهلِ تدبیر می‌پندارند.

ترجمه: استاد حسین انصاریان

صوت این دعا به‌زودی اضافه می‌شود.

۲۸

وَ مِنْ خُطْبَة لَهُ عَلَيْهِ السَّلامُ

از خطبه های‌ آن حضرت است

در تحذیر از مکر و حیله

اِنَّ الْوَفاءَ تَوْاَمُ الصِّدْقِ، وَلا اَعْلَمُ جُنَّةً اَوْقي مِنْهُ، وَ لايَغْدِرُ مَنْ

وفا همزاد درستی‌ است، من سپری‌ بازدارنده تر از وفای‌ به عهد سراغ ندارم، کسی‌ که بداند بازگشتش

عَلِمَ كَيْفَ الْمَرْجِعُ. وَلَقَدْ اَصْبَحْنا في زَمان قَدِ اتَّخَذَ اَكْثَرُ اَهْلِهِ

به قیامت چگونه است مکر نمی‌ کند. ما در زمانی‌ قرار گرفته ایم که اکثر مردمِ آن مکر را

الْغَدْرَ كَيْساً، وَ نَسَبَهُمْ اَهْلُ الْجَهْلِ فيهِ اِلي حُسْنِ الْحيلَةِ. ما لَهُمْ؟

زیرکی‌ پندارند، و نادانان چنین کسانی‌ را به مهارت در چاره جویی‌ نسبت دهند. آنان را چه شود؟

قاتَلَهُمُ اللّهُ! قَدْ يَرَي الْحُوَّلُ الْقُلَّبُ وَجْهَ الْحيلَةِ، وَ دُونَهُ مانِعٌ مِنْ

خدا نابودشان کند! انسانِ واقف به تحولاتْ راه حیله را می‌ بیند، ولی‌ امر و نهی‌ حق

اَمْرِ اللّهِ وَ نَهْيِهِ، فَيَدَعُها رَأْيَ عَيْن بَعْدَ الْقُدْرَةِ عَلَيْها،

مانع از حیله گری‌ اوست، پس با چشم باز حیله را وامی‌ گذارد با اینکه قدرت در به کارگیری‌ آن دارد،

وَ يَنْتَهِزُ فُرْصَتَها مَنْ لا حَريجَةَ لَهُ فِي الدِّينِ.

و آن که باکی‌ در دیـن ندارد فرصت حیله گری‌ را از دست نمی‌ دهـد.

منابع متن و ترجمه