نامه به معاویه — بیعتی که بازنگری ندارد

وَ مِنْ كِتاب لَهُ عَلَيْهِ السَّلامُ اِلَيْهِ اَيْضاً اَمّا بَعْدُ، فَقَدْ اَتَتْني مِنْكَ مَوْعِظَةٌ مُوَصَّلَةٌ، وَ رِسالَةٌ مُحَبَّرَةٌ، نَمَّقْتَها بِضَلالِكَ، وَ اَمْضَيْتَها بِسُوءِ رَأْيِكَ، وَ كِتابُ امْرِئ لَيْسَ لَهُ بَصَرٌ يَهْديهِ، وَ لا قائِدٌ يُرْشِدُهُ، قَدْ دَعاهُ الْهَوي فَاَجابَهُ، وَ قادَهُ الضَّلالُ فَاتَّبَعَهُ، فَهَجَرَ لاغِطاً، وَ ضَـلَّ خابِطـاً.۱

از نامه های‌ آن حضرت است باز به معـاویه اما بعد، از جانب تو موعظه نامه ای‌ از جملات بی‌ ربط به هم پیوسته، و نامه ای‌ آراسته برای‌ من آمد، آن را به گمراهیت مزیّن ساخته، و از زشتی‌ رأیت به سوی‌ من فرستاده ای‌، نامه شخصی‌ است که او را بصیرتی‌ نمی‌ باشد تا راهنماییش کند، و وی‌ را رهبری‌ نیست تا ارشادش نماید، هوای‌ نفس از او دعوت نموده و او هم اجابت کرده، گمراهی‌وی‌ را به جانب خود کشیده و او هم پیروی‌ نموده، پس هذیان بافت و بانگ بیهوده زد، و گمراه شد و به خطا رفت.

وَ مِنْ هذَا الْكِتابِ لاَِنَّها بَيْعَةٌ واحِدَةٌ، لايُثَنّي فيهَا النَّظَرُ، وَ لايُسْتَأْنَفُ فيهَا الْخِيارُ. الْخـارِجُ مِنْـها طاعِـنٌ، وَ الْمُـرَوّي فيـها مُـداهِـنٌ.۲

از این نامه است زیرا آن یک بیعت است، و تجدیدنظر در آن راه ندارد، و در آن اختیار از سر گرفته نشود. آن که از آن سر برتابد به انکار حق برخاسته، و آن که در پذیرشش تأمّل نماید سازشکار و منافق است.