ذکر و دعای سجده یکی از زیباترین و عمیق‌ترین جلوه‌های ارتباط عاشقانه میان بنده و پروردگار است. در لحظه‌ای که انسان پیشانی بر خاک می‌گذارد و به‌نهایت فروتنی می‌رسد، زبان دل باز می‌شود و دعا، صادقانه‌ترین کلمات را از جان بیرون می‌کشد. دعای سجده، تجلی ایمان، نیاز و تسلیم در برابر خدای مهربان است؛ جایی که بنده نه‌تنها با زبان، بلکه با تمام وجودش سخن می‌گوید.
در متون دینی و عرفانی، سجده به‌عنوان نزدیک‌ترین حالت انسان به خداوند معرفی شده است؛ حالتی که در آن می‌توان عمیق‌ترین خواسته‌ها، رازها، توبه‌ها و شکرگزاری‌ها را با خدا در میان گذاشت. ذکر سجده، در واقع فرصتی است برای بازگشت به خویشتن، پالایش درون و بازکردن دریچه‌های قلب به‌سوی نور الهی.
ذکر سجده واجب قرآن کریم
ذکر سجده واجب قرآن و دعایی که در سوره هایی که سجده واجب دارند خوانده می‌شود به شرح زیر است: ذکر اول:لا اله الّا اللّٰهُ، حقّاً حقّاً، لا اله الّا اللّٰهُ ایماناً و تصدیقاً، لا اله الّا اللّٰهُ، عبودیةً و رقّاً، سجدتُ لک یا ربِّ تعبّداً و رقّاً، لامستنکفاً و لامستكبِرًا بَلْ انَا عبدٌ ذلیلٌ خائفُ مستجيٖرٌ.
هیچ معبودی نیست جز خداوند (و این مطلب) حقیقتی کامل است. هیچ معبودی نیست جز خداوند (و این مطلب) از روی ایمان و تصدیق است. هیچ معبودی نیست جز خداوند (و این مطلب) از روی عبودیت و بندگی است. پروردگارا برای تو از روی عبودیت و بندگی سجده می‌کنم و نه با حالت سرپیچی و متکبرانه، چرا که من بنده ذلیل، ناتوان، هراسان و پناهنده تو هستم.
(امام خمینی، رساله توضیح‌المسائل، مسئله‌ی 1098) ذکر دوم:إِلَهِي آمَنَّا بِمَا كَفَرُوا، وَ عَرَفْنَا مِنْكَ مَا أَنْكَرُوا، وَ أَجَبْنَاكَ إِلَي مَا دُعُوا، إِلَهِي فَالْعَفْوَ الْعَفْوَ
خدایا ما به آنچه آنها کافر شدند ایمان آوردیم و آنچه را تکذیب کردند از تو آموختیم و ما شما را به آنچه می‌خواندند پاسخ دادیم، خدای من، ببخش، ببخش.
ذکر سوم:أَعُوذُ بِرِضَاكَ مِنْ سَخَطِكَ، وَ بِمعَافَاتِكَ مِنْ عُقُوبَتِكَ، وأعُوذُ بِكَ مِنْكَ، لا أُحْصِي ثَنَاءً عَلَيْكَ أنْتَ كَمَا أَثْنَيْتَ عَلَي نفسِك
یا الله، من از خشم و غضبت به خشنودی و رضايتت و از کيفر و مجازاتت به عفو و بخششت پناه می‌برم و از گرفت و مؤاخذه ات به تو پناه می‌آورم. مرا توان و یارای آن نیست که به بيان ثنا و توصيف شايسته و وصف و شکوه بايسته‌ات بپردازم، تو چنان هستی که خودت را ستايش نموده ای.
ذکر سجده واجب نماز
سجده یکی از ارکان اصلی و واجب در نماز است، به‌گونه‌ای که ترک عمدی یا سهوی آن، موجب باطل شدن کل نماز می‌شود. در ذکر سجده واجب نماز، خواندن یک مرتبه ذکر «سُبْحانَ رَبِّيَ الْأَعْلي وَ بِحَمْدِهِ» کفایت می‌کند. همچنین می‌توان به جای آن، حداقل سه مرتبه «سُبْحانَ اللَّهِ» را گفت. نکته مهم این است که در سجده نماز، فقط باید اذکار مخصوص این موضع خوانده شود. خواندن آیات قرآن یا دعاهایی خارج از چارچوب تعیین‌شده، به‌ویژه اگر موجب تغییر در ساختار نماز گردد، می‌تواند باعث بطلان نماز شود. چنانچه فرد در حین سجده، به اشتباه قرآن تلاوت کند، باید نماز خود را دوباره به جا آورد.دعای سجده زیارت عاشورا امام حسین (ع)
اللَّهُمَّ لَكَ الْحَمْدُ حَمْدَ الشَّاكِرِينَ لَكَ عَلَي مُصَابِهِمْ الْحَمْدُ لِلَّهِ عَلَي عَظِيمِ رَزِيَّتِي اللَّهُمَّ ارْزُقْنِي شَفَاعَةَ الْحُسَيْنِ يَوْمَ الْوُرُودِ وَ ثَبِّتْ لِي قَدَمَ صِدْقٍ عِنْدَكَ مَعَ الْحُسَيْنِ وَ أَصْحَابِ الْحُسَيْنِ الَّذِينَ بَذَلُوا مُهَجَهُمْ دُونَ الْحُسَيْنِ علیه السلام
خدایا مخصوص تو است ستایش سپاسگزاران تو بر مصیبت‌زدگی آنها، ستایش خدای را بر بزرگی مصیبتم. خدایا روزیم گردان شفاعت حسین (ع) را در روز ورود (به صحرای قیامت) و ثابت بدار گام راستیم را در نزد خودت با حسین (ع) و یاران حسین، آنانکه بی‌دریغ جان خود را در راه حسین (ع) دادند.
پیشنهاد می‌شود حتما بخوانید: متن زیارت عاشورای معروفه با ترجمه فارسی رواندعای سجده سهو
خواندن یکی از دعاهای زیر به‌عنوان دعای سجده سهو سفارش شده است.
- بِسْمِ اللَّـهِ وَ بِاللَّـهِ وَ صَلَّي اللَّـهُ عَلَي مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ (علامه حلی، قواعد الاحکام، 1413ق، ص308)
- بِسْمِ اللَّـهِ وَ بِاللَّـهِ، اَلسَّلامُ عَلَيكَ اَيهَا النَّبِي وَ رَحْمَةُ اللَّـهِ وَ بَرَكاتُهُ
- بِسْمِ اللَّـهِ وَ بِاللَّـهِ، اَللَّـهُمَّ صَلِّ عَلَي مُحَمَّدٍ و آلِ مُحَمَّدٍ (ابن ادریس، اجوبة مسائل و رسائل فی مختلف فنون المعرفة، 1429ق، ص174.)
دعای سجده شکر
سجده شکر یکی از زیباترین و صمیمانه‌ترین لحظات ارتباط با خداوند است؛ لحظه‌ای که بنده با نهایت فروتنی، پیشانی بر خاک می‌گذارد و زبان به سپاس و درخواست می‌گشاید. در این حالت، هرگونه ذکر و دعایی جایز است؛ اما در منابع اسلامی، دعای سجده شکر با عبارات خاصی از اهل‌بیت علیهم‌السلام نقل شده که نشان‌دهنده عمق و اهمیت این نوع از ارتباط با خداوند است.ذکرهای توصیه‌شده در ذکر سجده شکر
براساس روایت از امام رضا (ع)، در سجده شکر می‌توان یکی از این دو ذکر را مکرر بر زبان آورد: اگر می‌خواهی صد مرتبه «شُكراً شُكراً» بگو، و اگر می‌خواهی صد مرتبه «عَفواً عَفواً». (من لایحضره الفقیه، ج۱، ص۳۳۲) همچنین امام صادق (ع) می‌فرمایند: نمازگزار بعد از نمازهای واجب، به‌نشانه شکرگزاری از توفیق انجام فریضه، به سجده می‌رود و کم‌ترین ذکر آن سه بار گفتن «شُكراً لِلّه» است. (من لایحضره الفقیه، ج۱، ص۳۳۳)
دعای سجده شکر برای برآورده‌شدن حاجت
در روایتی معتبر از کلینی، نقل شده که مردی به امام صادق (ع) از بیماری کنیزش شکایت کرد. حضرت فرمودند: بعد از هر نماز واجب، در سجده شکر این ذکر را بگوید: «یا رَؤوف، یا رحیم، یا ربّ، یا سَيّدي» سپس حاجت خود را از خداوند طلب کند.دعای امامان در سجده شکر
در برخی روایات آمده است که امام صادق (ع) و امام کاظم (ع) در هنگام سجده شکر، این دعا را بسیار زمزمه می‌کردند:«اَسْألُك الرّاحَةَ عِنْدَ الْمَوتِ وَ الْعَفْوَ عِندَ الْحِسابِ»
توصیه امام زمان(عج) درباره دعا و ذکر سجده شکر
روایتی از امام زمان(ع) است. ما از امام زمان خیلی روایت کم داریم. حضرت در یکی از نامه های خود فرمودند:(سَجْدَهُ الشُّكرِ مِنْ اَلْزَمِ السُّنَنِ وَ اَوْجَبِهَا) (بحارالانوار/ج83/ص194) یعنی سجده شکر از واجب‌ترین و لاز‌م‌ترین سنت‌ها است.
نظرات (۰)
هنوز نظری ثبت نشده است.