اعمال عید مبعث پیامبر اسلام (ص) بهعنوان یکی از اعیاد بزرگ اسلامی، برای مسلمانان اهمیت ویژهای دارد. این روز، روزی است که حضرت محمد (ص) به پیامبری برگزیده شد و آغازگر عصر جدیدی در تاریخ اسلام و بشریت است. در این روز، مسلمانان با انجام اعمال ویژهای، به شکرگزاری از خداوند و تجدید عهد با پیامبر اسلام میپردازند.
اعمال شب و روز عید مبعث شامل عبادات و دعاهایی است که مسلمانان به انجام آن در شب و روز این عید میپردازند. از جمله مهمترین این اعمال، میتوان به نماز شب عید مبعث اشاره کرد که در آن به دعا و نیایش پرداخته میشود. همچنین خواندن ذکرهایی همچون «اللّهُ أکْبَرُ» و «الْحَمْدُ لِلّهُ» از دیگر سنتهای مرسوم در شب عید مبعث است.
اعمال شب عید مبعث بهطور خاص شامل خواندن نماز مستحب، ذکر صلوات بر پیامبر اسلام و نیکوکاران و همچنین دعا برای عموم مسلمانان است. در روز عید مبعث نیز نماز مخصوص و دعا برای استجابت آرزوها انجام میشود. این اعمال، به مسلمانان فرصت میدهند تا ارتباط معنوی خود را با خداوند تقویت میکند و در جهت رشد و تکامل دینی گام بردارند.
اعمال عید مبعث
این اعمال مستحب است، اما به شیعیان توصیه می شود؛ زیرا انجام این فرضیه معنوی باعث برکت و ثروت در زندگی مسلمانان می شود.
غسل روز عید مبعث
غسل در روز عید مبعث بهعنوان یک عمل مستحب ذکر شده است. این غسل بهطور کلی برای تطهیر بدن و آمادهسازی روح برای روزهای خاص در اسلام انجام میشود. انجام غسل در ایام و مناسبتهای خاص از جمله عید مبعث، نشاندهنده احترام به تقدس آن روز است.
من اغتسل يوم المعراج كان له من الثواب كمن اغتسل ليوم الجمعة.
گرفتن روزه در روز عید مبعث
روزهگرفتن در روز عید مبعث نیز از اعمال مستحب و پر ثواب است. در روایت آمده که روزه در این روز برابر با روزه ۷۰ سال است. این روزه نهتنها در این روز، بلکه در ایام مهم دیگر نیز ارزشمند و پر برکت است.
من صام يوم المعراج كان له من الأجر كمن صام سبعين سنة
فرستادن صلوات کثیر در روز عید مبعث
فرستادن صلوات بر پیامبر اسلام حضرت محمد (ص) و اهل بیت ایشان در ایام مختلف، از جمله در روز عید مبعث، عمل مستحب و ثوابآوری است. این عمل علاوهبر تقویت ارتباط معنوی با اهل بیت، موجب برکت در زندگی فردی و اجتماعی میشود.
اللهم صل على محمد وآل محمد.
رفتن به زیارت بارگاه حضرت محمد (ص) و حضرت علی (ع) در روز عید مبعث
این عمل نیز یک عمل مستحب دیگر در روز عید مبعث است. زیارت اماکن مقدس و بارگاههای اهل بیت در اسلام همیشه از عبادات ارزشمند محسوب میشود. این نوع زیارتها بهویژه در روزهای خاص، همچون عید مبعث، دارای ثواب و فضیلت بسیاری است.
السلام عليك يا رسول الله، السلام عليك يا أمير المؤمنين.
نماز ۱۲ رکعتی در روز عید مبعث
در این قسمت از روایت آمده است که در روز عید مبعث باید ۱۲ رکعت نماز خوانده شود. در هر رکعت یک مرتبه سوره حمد و یک مرتبه سوره توحید خوانده میشود. بعد از اتمام نماز، ذکرهایی از جمله سورههای حمد، توحید، معوذتین و سایر اذکار ذکر شده در متن انجام میشود.
سوره های حمد، توحید و مُعَوَّذَتین چهار مرتبه، لا اِلهَ اِلا اللّهُ واللّهُ اَکْبَرُ وَسُبْحانَ اللّهِ وَالْحَمْدُلِلّهِ وَلا حَوْلَ وَلا قُوَّهَ اِلاّبِاللّهِ الْعَلِىِّ الْعَظیمِ چهار مرتبه، اللّهُ اللّهُ رَبِّى لا اُشْرِکُ بِهِ شَیْئا چهار مرتبه و لا اُشْرِکُ بِرَبِّى اَحَدا چهار مرتبه خوانده شود.»
دعای مستحب در روز عید مبعث
در کتابهای معتبر مانند «اقبال» و «مصباح» دعای خاصی برای روز عید مبعث ذکر شده است که خواندن آن در این روز بسیار مستحب است. این دعا شامل درخواستهای مختلفی از خداوند برای عفو، گذشت، امداد در مشکلات و طلب بخشش از گناهان است.
اللهم إني أسألك بقدرتك على كل شيء أن تغفر لي ما تقدم من ذنبي وما تأخر، وما أنت أعلم به مني
این اعمال مستحب در روز عید مبعث علاوهبر برکت معنوی، فرصتی است برای نزدیکی بیشتر به خداوند و تقویت ارتباط با اهل بیت و پیامبر اسلام (ص).
«اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذى لَمْ یَتَّخِذْ وَلَداً وَلَمْ یَکُنْ لَهُ شَریکٌ فى الْمُلْکِ
ستایش خاص خدایى است که فرزندى براى خود نگرفته و شریکى در فرمانروایى ندارد
وَ لَمْ یَکُنْ لَهُ وَلِىُّ مِنَ الذُّلِّ وَکَبِّرْهُ تَکْبیراً یا عُدَّتى فى مُدَّتىیا
و یاورى از خوار شدن ندارد (چون خوارى ندارد) و به کمال بزرگى او را یاد کن اى توشه من در دوران عمرم.
صاحِبى فى شِدَّتى یا وَلیّى فى نِعْمَتى یا غِیاثى فى رَغْبَتى یا
رفیق من در سختیم اى سرپرست من در نعمتم اى فریادرس من در آنچه خواهم اى
نَجاحى فى حاجَتى یا حافِظى فى غَیْبَتى یا کافِىَّ فى وَحْدَتى
بر آرنده حاجتم اى نگهبان من در غیابم اى کفایت کنندهام در گوشه تنهایى اى
اُنْسى فى وَحْشَتى اَنْتَ السّاتِرُ عَوْرَتى فَلَکَ الْحَمْدُ واَنْتَ الْمُقیلُ
همدمم در وحشتم تویى پرده پوش عیبهاى من پس ستایش تو را است و تویى نادیده گیرنده
عَثْرَتى فَلَکَ الْحَمْدُ وَاَنْتَ الْمُنْعِشُ صَرْعَتى فَلَکَ الْحَمْدُ صَلِّ عَلى
لغزشم پس ستایش تو را است و تویى برخیزاننده من هنگام افتادنم پس ستایش تو را است درود فرست بر
مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَاسْتُرْ عَوْرَتى وَآمِنْ رَوْعَتى وَاَقِلْنى عَثْرَتى
محمد و آل محمد و بپوشان عیبم را و ایمنى بخش هراسم را و نادیده گیر لغزشم را
وَاصْفَحْ عَنْ جُرْمى وَتَجاوَزْ عَنْ سَیِّئاتى فى اَصْحابِ الْجَنَّهِ وَعْدَ
و چشم بپوش از جرمم و بگذر از گناهانم در زمره بهشتیان بدان
الصِّدْقِ الَّذى کانُوا یُوَعَدُونَ
وعده راستى که بدانها داده شده.»
پس از آنکه همه ۱۲ رکعت را به جا آوردید، بخوانید هر یک از سوره های حمد، توحید، مُعَوَّذَتَیْن، قُلْ یا اَیُّهَا الْکافِرُونَ، اِنا اَنْزَلناهُ و آیه الکرسى را هفت مرتبه و بعد میگوئى لا اِلهَ اِلا اللّهُ واللّهُ اَکْبَرُ وَ سُبْحانَ اللّهِ وَ لا حَوْلَ وَلا قُوَّهَ اِلاّ بِاللّهِ هفت مرتبه و بعد مىگویى هفت مرتبه اللّهُ اللّهُ رَبَّى لا اُشْرِکُ بِهِ شَیْئا و مىخوانى هر دعا که خواهى.
در کتاب اقبال و برخی از نسخههای کتاب مصباح ذکر شده که خواندن این دعا در روز عید مبعث بسیار مستحب است؛
«یا مَنْ اَمَرَ بِالْعَفْوِ وَالتَّجاوُزِ وَ ضَمَّنَ نَفْسَهُ الْعَفْوَ وَالتَّجاوُزَ یا مَنْ
اى که دستور داده به عفو و گذشت و خود او هم عفو و گذشت (از گنهکاران را)ضمانت کردهاى که
عَفى وَتَجاوَزَ اُعْفُ عَنّى وَتَجاوَزْ یا کَریمُ اَللّهُمَّ وَقَدْ اَکْدَى
عفو کرده و گذشت فرمودى مرا مورد عفو و گذشت خویش قرار دهاى کریم خدایا جستجو
الطَّلَبُ وَاَعْیَتِ الْحیلَهُ وَالْمَذْهَبُ وَدَرَسَتِ الاْمالُ وَانْقَطَعَ الرَّجاَّءُ
به جایى نرسید و راه چاره و رفتن بسته شد و آرزوها کهنه گشت و امید بریده شد
اِلاّ مِنْکَ وَحْدَکَ لا شَریکَ لَکَ اَللّهُمَّ اِنّى اَجِدُ سُبُلَ الْمَطالِبِ اِلَیْکَ
جز از تو که یکتایى و شریکى ندارى خدایا من به خوبى مىیابم که راههاى جستجو به سوى تو
مُشْرَعَهً وَ مناهِلَ الرَّجاَّءِ لَدَیْکَ مُتْرَعَهً و اَبْوابَ الدُّعاَّءِ لِمَنْ دَعاکَ
گشوده است و آبشخورهاى امید در نزد تو پر از آب است و درهاى دعاء براى کسى که تو را بخواند
مُفتَّحَهً وَالاِْسْتِعانَهَ لِمَنِ اسْتَعانَ بِکَ مُباحَهً وَاَعْلَمُ اَنَّکَ لِداعیکَ
باز است و یاریت براى آن کس که از تو یارى خواهد آماده و مباح است و به خوبى مىدانم که تو آماده
بِمَوْضِعِ اِجابَهٍ وَللصّارِخِ اِلَیْکَ بِمَرْصَدِ اِغاثَهٍ وَاَنَّ فِى اللَّهْفِ اِلى
اجابت دعاى خوانندگانت هستى و مهیاى فریادرسى فریادخواهان از درگاهت مىباشى و این را هم ىدانم که در پناهنده
جُودِکَ وَالضِّمانِ بِعِدَتِکَ عِوَضاً مِنْ مَنْعِ الْباخِلینَ وَ مَنْدُوحَهً عَمّا
شدن به جود تو و اعتماد به وعده تو عوض کاملى از منع بخیلان و بىنیازى وسیعى است از آنچه
فى اَیْدِى الْمُسْتَاْثِرینَ وَاَنَّکَ لا تَحْتَجِبُ عَنْ خَلْقِکَ اِلاّ اَنْ تَحْجُبَهُمُ
در دست توانگران و ثروتمندان است و مىدانم که تو از خلق خویش در حجاب نشوى مگر آنکه اعمال ایشان
الاْعْمالُ دُونَکَ وَقَدْ عَلِمْتُ اَنَّ اَفْضَلَ زادِ الرّاحِلِ اِلَیْکَ عَزْمُ اِرادَهٍ
میان تو و ایشان حجاب قرا دهد و این را هم دانستهام که بهترین توشه کسى که به سوى تو کوچ کند یک تصمیم جدى
یَخْتارُکَ بِها وَ قَدْ ناجاکَ بِعَزْمِ الاِرادَهِ قَلْبى وَاَسْئَلُکَ بِکُلِّ دَعْوَهٍ
و نیرومندى است که تو را بدان اختیار کند و با یک چنین تصمیمى دل من با تو براز و نیاز پرداخته از تو خواهم به حق هر دعائى
دَعاکَ بِها راجٍ بَلَّغْتَهُ اَمَلَهُ اَوْصارِخٌ اِلَیْکَ اَغَثْتَ صَرْخَتَهُ اَوْ مَلْهُوفٌ
که تو را دعا کرده بدان شخص امیدواری که به آرزویش رساندهاى یا فریاد خواهی که به درگاه تو فریادخواهى کرده و به دادش رسیده
مَکْرُوبٌ فَرَّجْتَ کَرْبَهُ اَوْ مُذْنِبٌ خاطِئٌ غَفَرْتَ لَهُ اَوْ مُعافىً اَتْمَمْتَ
یا دلسوخته گرفتارى که تو گرفتاریش را بر طرف کرده یا گنهکار خطاپیشهاى که تو او را آمرزیدهاى یا تندرستى که نعمتت
نِعْمَتَکَ عَلَیْهِ اَوْ فَقیرٌ اَهْدَیْتَ غِناکَ اِلَیْهِ وَلِتِلْکَ الَّدعْوَهِ عَلَیْکَ حَقُّ
را بر او تمام کردهاى یا ندارى که از توانگرى خود به او دادهاى و چنین دعایی به درگاهت حقى پیدا کرده
وَ عِنْدَکَ مَنْزِلَهٌ اِلاّ صَلَّیْتَ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ قَضَیْتَ حَوائِجى
و در پیش تو منزلت و مقامى یافته که درود فرستى بر محمد و آل محمد و برآورى حاجاتم را
حَوائِجَ الدُّنْیا وَالاْخِرَهِ وَ هذا رَجَبٌ الْمُرَجَّبُ الْمُکَرَّمُ الَّذى اَکْرَمْتَنا
حاجات دنیا و آخرت و این ماه رجب المرجب و ماه گرامى است آن ماهى که
بِهِ اَوَّلُ اَشْهُرِ الْحُرُمِ اَکْرَمْتَنا بِهِ مِنْ بَیْنِ الاُْمَمِ یا ذَاالْجُودِ وَالْکَرَمِ
نخستین ماه محترم است و ما را بدان گرامى داشتهاى از میان سایر امتها اى صاحب جود و کرم
فَنَسْئَلُکَ بِهِ وَبِاسْمِکَ الاْعْظَمِ الاْعْظَمِ الاْعْظَمِ الاْجَلِّ الاْکْرَمِ الَّذى
پس به حق این ماه از تو خواهم و به حق نام اعظم تو ، آن نام برتر و گرامىترى که آن را
خَلَقْتَهُ فَاسْتَقَرَّ فى ظِلِّکَ فَلا یَخْرُجُ مِنْکَ اِلى غَیْرِکَ اَنْ تُصَلِّىَ عَلى
آفریدى پس در زیر سایه رحمتت مستقر گردید و از تو به دیگرى نرسد که درود فرستى بر
مُحَمَّدٍ وَاَهْلِ بَیْتِهِ الطّاهِرینَ وَتَجْعَلَنا مِنَ الْعامِلینَ فیهِ بِطاعَتِکَ
محمد و خاندان پاکش و قرار دهى ما را از کسانى که در این ماه به طاعتت عمل کنیم
وَالاْمِلینَ فیهِ بِشَفاعَتِکَ اَللّهُمَّ وَاهْدِنا اِلى سَواَّءِ السِّبیلِ وَاجْعَلْ
و آنان که در این ماه آرزوى شفاعت را دارند خدایا ما را به راه راست هدایت فرما و جایگاه ما را
مَقیلَنا عِنْدَکَ خَیْرَ مَقیلٍ فى ظِلٍّ ظَلیلٍ فَاِنَّکَ حَسْبُنا وَ نِعْمَ الوَکیلُ
در پیش خود بهترین جایگاه در زیر سایه همیشگیت قرار ده که به راستى تو ما را بسى و نیکو وکیلى هستى
وَالسَّلامُ عَلى عِبادِهِ المُصْطَفَیْنَ وَ صَلَواتُهُ عَلَیْهِمْ اَجْمَعینَ اَللّهُمَّ
و سلام بر بندگان برگزیدهاش و درودهاى او بر ایشان همگى و نیز خدایا
وَ بارِکَ لَنا فى یَوْمِنا هَذَا الَّذى فَضَّلْتَهُ وَ بِکَرامَتِکَ جَلَّلْتَهُ وَ بِالْمَنْزِلِ
مبارک گردان براى ما در این روزى که آن را برترى دادى و به کرامت خویش آن را بزرگ کردى و به جایگاه
[الْعَظیمِ] الاْعْلى اَنْزَلْتَهُ صَلِّ عَلى مَنْ فیهِ اِلى عِبادِکَ اَرْسَلْتَهُ
بزرگ والاترى آن را جاى دادى درود فرست بر آن کس که او را در این ماه به سوى بندگانت فرستادى
وَبِالْمَحَلِّ الْکَریمِ اَحْلَلْتَهُ اَللّهُمَّ صَلِّ عَلَیْهِ صَلوهً داَّئِمَهً تَکُونُ لَکَ
و او را به مقام بزرگى درآوردى خدایا درود فرست بر او درودى همیشگى که براى تو
شُکْراً وَلَنا ذُخراً وَاجْعَلْ لَنا مِنْ اَمْرِنا یُسراً وَاخْتِمْ لَنا بِالسَّعادَهِ اِلى
سپاسگزارى باشد و براى ما ذخیرهاى و قرار ده براى ما در کارمان آسانى و تا پایان عمرمان با خوشبختى ما را
مُنْتَهى آجالِنا وَقَدْ قَبِلْتَ الْیَسیرَ مِنْ اَعْمالِنا وَبَلَّغْتَنا بِرَحْمَتِکَ اَفْضَلَ
مقرون دار و تو اى خدا براستى چنانى که اعمال اندک ما را پذیرفتى و به رحمت خویش به بهترین
آمالِنا اِنَّکَ عَلى کُلِّشَى ءٍ قَدیرٌ وَ صَلَّى اللّهُ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَسَلَّمَ
آرزوهایمان رساندى همانا تو بر هر چیز توانایى و درود و تحیت خدا بر محمد و آل محمد

عید مبعث؛ آغاز رسالت پیامبر اسلام
عید مبعث یکی از بزرگترین اعیاد مسلمانان است که یادآور روزی است که نخستین آیات الهی بر پیامبر اکرم حضرت محمد (ص) در غار حرا نازل شد. این واقعه در تاریخ ۲۷ رجب سال ۱۳ پیش از هجرت رخ داد، زمانی که حضرت محمد (ص) در شهر مکه به سر میبردند و در سن چهلسالگی به رسالت پیامبری مبعوث شدند.
نزول وحی و بعثت حضرت محمد (ص) در غار حرا
غار حرا در کوههای اطراف مکه قرار داشت و حضرت محمد (ص) برای عبادت و تفکر در آنجا میرفتند. در این غار، حضرت جبرئیل نخستین وحی الهی را بر ایشان نازل کرد و پیام خداوند را به حضرت محمد (ص) رساند: «اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّکَ الَّذِی خَلَقَ» که آغاز رسالت ایشان بود.
اهداف بعثت پیامبر اسلام و تغییرات اجتماعی
بعثت پیامبر اسلام نهتنها نقطهای آغازین برای اصلاحات دینی و اجتماعی بود؛ بلکه اهداف بلندمدت و عظیمی داشت. پیامبر (ص) برای دعوت مردم به یکتاپرستی، مبارزه با خرافات و جهل، برقراری عدالت و آگاهی و ارتقای سطح تفکر و اندیشه مردم به رسالت مبعوث شدند. حضرت محمد (ص) همواره در تلاش بودند تا مردم را از ظلمت جهل و گمراهی به نور حقیقت و ایمان به خداوند راهنمایی کنند.
غار حرا؛ نقطه آغازین ارتباط حضرت محمد (ص) با خداوند
غار حرا بهعنوان نقطه آغاز ارتباط حضرت محمد (ص) با خداوند و نزول وحی شناخته میشود. این مکان مقدس، جایگاه نخستین وحی الهی و آغاز رسالت نبوی است که در تاریخ اسلام اهمیت ویژهای دارد.
نخستین مسلمانان؛ حضرت علی (ع) و حضرت خدیجه (س)
در پی دعوت حضرت محمد (ص) به خداپرستی، نخستین مسلمانانی که به دین اسلام ایمان آوردند، حضرت علی (ع) و حضرت خدیجه (س) بودند. این دو بزرگوار نقش بسیار مهمی در گسترش دین اسلام و حمایت از پیامبر اسلام ایفا کردند.
آثار و برکات عید مبعث در زندگی مسلمانان
عید مبعث برای مسلمانان فرصتی است برای بازنگری در مسیر زندگی اسلامی و تجدید پیمان با پیامبر اکرم (ص). این روز، یادآور آغاز رسالت پیامبر و دعوت به یکتاپرستی و آگاهی است. مسلمانان با برگزاری مراسم و جشنهای مختلف این روز را گرامی میدارند و به دعا و عبادت میپردازند.
جشن و مراسمات عید مبعث؛ تجدید پیمان با پیامبر اسلام
مسلمانان در سراسر جهان عید مبعث را با برگزاری مراسمات خاصی گرامی میدارند. این روز نهتنها یک روز جشن و خوشحالی است، بلکه فرصتی برای یادآوری اهداف پیامبر اسلام و بازنگری در زندگی دینی است. از جمله فعالیتهای این روز میتوان به برگزاری نمازهای ویژه، قرائت قرآن و دعاهای خاص اشاره کرد.
بهترین اعمال شب عید مبعث چه زیارتی است؟
بهترین اعمال شب عید مبعث شامل زیارت پیامبر اکرم (ص) و حضرت علی (ع) است که در این شب پرفضیلت توصیه شدهاند. زیارت این دو بزرگوار در شب مبعث باعث تقویت ایمان و نزدیکی به خداوند میشود. علاوهبراین، نمازهای مستحبی و دعای ویژه شب مبعث نیز از اعمالی هستند که در این شب مورد تأکید قرار دارند.
خواندن دعاهایی همچون «اللهم صلّ علی محمد و آل محمد» و «اللهم اغفر لی و ارحمنی» موجب برکت و مغفرت الهی خواهد شد. این شب فرصتی است برای تجدید پیمان با خداوند و افزایش تقوی.
متن زیارت حضرت رسول اکرم (ص)
أَشْهَدُ أَنْ لَاإِلٰهَ إِلّا اللّٰهُ وَحْدَهُ لَاشَرِيكَ لَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّداً عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ، وَأَنَّهُ سَيِّدُ الْأَوَّلِينَ وَالْآخِرِينَ، وَأَنَّهُ سَيِّدُ الْأَنْبِياءِ وَالْمُرْسَلِينَ . اللّٰهُمَّ صَلِّ عَلَيْهِ وَعَلَىٰ أَهْلِ بَيْتِهِ الْأَئِمَةِ الطَّيِّبِينَ.
گواهی میدهم که معبودی جز خدا نیست، یگانه و بیشریک است و گواهی میدهم که محمّد بنده و رسول اوست و آقای پیشینیان و پسینیان و سرور پیامبران و رسولان است، خدایا بر او و اهلبیتش، آن امامان پاک درود فرست.سپس بگو:
السَّلامُ عَلَيْكَ يَا رَسُولَ اللّٰهِ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا خَلِيلَ اللّٰهِ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا نَبِيَّ اللّٰهِ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا صَفِيَّ اللّٰهِ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا رَحْمَةَ اللّٰهِ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا خِيَرَةَ اللّٰهِ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا حَبِيبَ اللّٰهِ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا نَجِيبَ اللّٰهِ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا خاتَِمَ النَّبِيِّينَ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا سَيِّدَ الْمُرْسَلِينَ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا قائِماً بِالْقِسْطِ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا فَاتِحَ الْخَيْرِ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا مَعْدِنَ الْوَحْيِ وَالتَّنْزِيلِ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا مُبَلِّغاً عَنِ اللّٰهِ، السَّلامُ عَلَيْكَ أَ يُّهَا السِّراجُ الْمُنِيرُ؛
سلام بر تو ای رسول خدا، سلام بر تو ای دوست صمیمی خدا، سلام بر تو ای پیامبر خدا، سلام بر تو ای برگزیده خدا، سلام بر تو ای رحمت خدا، سلام بر تو ای منتخب خدا، سلام بر تو ای محبوب خدا، سلام بر تو ای بنده نجیب خدا، سلام بر تو ای خاتم پیامبران، سلام بر تو ای سرور رسولان، سلام بر تو ای قیام کننده به عدالت، سلام بر تو ای فتح کننده خیر، سلام بر تو ای معدن وحی و تنزیل، سلام بر تو ای رساننده پیام از سوی خدا، سلام بر تو ای چراغ پرفروغ؛
السَّلامُ عَلَيْكَ يَا مُبَشِّرُ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا نَذِيرُ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا مُنْذِرُ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا نُورَ اللّٰهِ الَّذِي يُسْتَضاءُ بِهِ، السَّلامُ عَلَيْكَ وَعَلَىٰ أَهْلِ بَيْتِكَ الطَّيِّبِينَ الطَّاهِرِينَ الْهادِينَ الْمَهْدِيِّينَ، السَّلامُ عَلَيْكَ وَعَلَىٰ جَدِّكَ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، وَعَلَىٰ أَبِيكَ عَبْدِ اللّٰهِ، السَّلامُ عَلَىٰ أُمِّكَ آمِنَةَ بِنْتِ وَهَبٍ، السَّلامُ عَلَىٰ عَمِّكَ حَمْزَةَ سَيِّدِ الشُّهَداءِ، السَّلامُ عَلَىٰ عَمِّكَ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، السَّلامُ عَلَىٰ عَمِّكَ وَكَفِيلِكَ أَبِي طَالِبٍ، السَّلامُ عَلَى ابْنِ عَمِّكَ جَعْفَرٍ الطَّيَّارِ فِي جِنَانِ الْخُلْدِ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا مُحَمَّدُ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا أَحْمَدُ؛
سلام بر تو ای مژده دهنده، سلام بر تو ای بیمدهنده، سلام بر تو ای هشداردهنده، سلام بر تو ای نور خدا که به آن روشنی جویند، سلام بر تو و بر اهلبیت پاک و پاکیزه و راهنما و راهیافتهات، سلام بر تو و بر جدّت عبدالمطلب و بر پدرت عبدالله، سلام بر مادرت آمنه دختر وَهَب، سلام بر عمویت حمزه سرور شهیدان، سلام بر عمویت عباس فرزند عبدالمطلب، سلام بر عمویت و سرپرستت ابوطالب، سلام بر پسر عمویت جعفر، پرواز کننده در بهشت جاوید، سلام بر تو ای محمّد، سلام بر تو ای احمد؛
السَّلامُ عَلَيْكَ يَا حُجَّةَ اللّٰهِ عَلَى الْأَوَّلِينَ وَالْآخِرِينَ، وَ السَّابِقَ إِلَىٰ طَاعَةِ رَبِّ الْعالَمِينَ، وَالْمُهَيْمِنَ عَلَىٰ رُسُلِهِ، وَالْخاتَِمَ لِأَنْبِيائِهِ، وَالشَّاهِدَ عَلَىٰ خَلْقِهِ، وَالشَّفِيعَ إِلَيْهِ، وَالْمَكِينَ لَدَيْهِ، وَالْمُطاعَ فِي مَلَكُوتِهِ، الْأَحْمَدَ مِنَ الْأَوْصافِ، الْمُحَمَّدَ لِسائِرِ الْأَشْرافِ، الْكَرِيمَ عِنْدَ الرَّبِّ، وَالْمُكَلَّمَ مِنْ وَرَاءِ الْحُجُبِ، الْفائِزَ بِالسِّباقِ، وَالْفائِتَ عَنِ اللِّحاقِ، تَسْلِيمَ عارِفٍ بِحَقِّكَ، مُعْتَرِفٍ بِالتَّقْصِيرِ فِي قِيامِهِ بِواجِبِكَ، غَيْرِ مُنْكِرٍ مَا انْتَهىٰ إِلَيْهِ مِنْ فَضْلِكَ، مُوْقِنٍ بِالْمَزِيداتِ مِنْ رَبِّكَ، مُؤْمِنٍ بِالْكِتابِ الْمُنْزَلِ عَلَيْكَ، مُحَلِّلٍ حَلالَكَ، مُحَرِّمٍ حَرامَكَ، أَشْهَدُ يَا رَسُولَ اللّٰهِ مَعَ كُلِّ شاهِدٍ، وَأَتَحَمَّلُها عَنْ كُلِّ جاحِدٍ؛
سلام بر تو ای حجّت خدا بر پیشینیان و پسینیان و پیشیگیرنده بر طاعت پروردگار جهانیان و نگهبان بر رسولانش و خاتم پیامبرانش و گواه بر بندگانش و شفیع به درگاهش و ارجمند در نزدش و پیروی شده در ملکوتش، پیامبر ستودهتر در صفات و پسندیده بر دیگر برجستگان، بزرگوار نزد پروردگار و طرف سخن واقع شده از پس پردههای غیب، آنکه در مسابقه بندگی بر همه پیروز آمد و کسی در این مسابقه به او وصل نگردد، بر تو سلام میدهم، سلام آگاه به حقت و اقرارکننده به کوتاهی در قیامش، نسبت به حقوق واجبی که برای تو است، انکار کننده نیست، نسبت به آنچه که به آن از فضلت رسیده، یقین کننده به فزونیهای نصیبت از سوی پروردگارت، مؤمن به کتابی که بر تو نازل شده، حلال شمارنده حلالت و حرام داننده حرامت، گواهی میدهم ای فرستاده خدا با هر شاهد و به عهده برمیدارم از جانب هر انکارکننده؛
أَنَّكَ قَدْ بَلَّغْتَ رِسالاتِ رَبِّكَ، وَنَصَحْتَ لِأُمَّتِكَ، وَجاهَدْتَ فِي سَبِيلِ رَبِّكَ، وَصَدَعْتَ بِأَمْرِهِ، وَاحْتَمَلْتَ الْأَذَىٰ فِي جَنْبِهِ، وَدَعَوْتَ إِلىٰ سَبِيلِهِ بِالْحِكْمَةِ وَالْمَوْعِظَةِ الْحَسَنَةِ الْجَمِيلَةِ، وَأَدَّيْتَ الْحَقَّ الَّذِي كانَ عَلَيْكَ، وَأَنَّكَ قَدْ رَؤُفْتَ بِالْمُؤْمِنِينَ، وَغَلُظْتَ عَلَى الْكافِرِينَ، وَعَبَدْتَ اللّٰهَ مُخْلِصاً حَتَّىٰ أَتَاكَ الْيَقِينُ، فَبَلَغَ اللّٰهُ بِكَ أَشْرَفَ مَحَلِّ الْمُكَرَّمِينَ، وَأَعْلىٰ مَنازِلِ الْمُقَرَّبِينَ، وَأَرْفَعَ دَرَجاتِ الْمُرْسَلِينَ حَيْثُ لَايَلْحَقُكَ لاحِقٌ، وَلَا يفُوقُكَ فائِقٌ، وَلَا يَسْبِقُكَ سابِقٌ، وَلاَ ٰيَطْمَعُ فِي إِدْراكِكَ طامِعٌ؛
به اینکه پیامهای پروردگارت را رساندی و برای امّتت خیرخواهی کردی و در راه پروردگارت کوشیدی و آشکارا به اجرای دستورش برخاستی و در کنارش تحمّل آزار کردی و به راهش با منطق محکم و پند نیکو، زیبا دعوت کردی و حقّی که بر عهده تو بود ادا نمودی، به یقین نسبت به اهل ایمان مهربان و نسبت به کافران سختگیر بودی و خدا را بندگی نمودی تا مرگ تو را دررسید، خدا برساند تو را به برجستهترین مقام اکرامشدگان و برترین جایگاههای مقرّبان و بالاترین درجات رسولان آنجا که رسندهای به تو نرسد و شخص برتری بر تو برتری نجوید و پیشیگیرندهای بر تو پیشی نگیرد و طمعکنندهای در دریافت تو طمع ننماید؛
الْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِي اسْتَنْقَذَنا بِكَ مِنَ الْهَلَكَةِ، وَهَدَانَا بِكَ مِنَ الضَّلالَةِ، وَنَوَّرَنا بِكَ مِنَ الظُّلْمَةِ، فَجَزاكَ اللّٰهُ يَا رَسُولَ اللّٰهِ مِنْ مَبْعُوثٍ أَفْضَلَ مَا جَازَىٰ نَبِيّاً عَنْ أُمَّتِهِ، وَرَسُولاً عَمَّنْ أُرْسِلَ إِلَيْهِ، بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي يَا رَسُولَ اللّٰهِ زُرْتُكَ عارِفاً بِحَقِّكَ، مُقِرّاً بِفَضْلِكَ، مُسْتَبْصِراً بِضَلالَةِ مَنْ خالَفَكَ وَخَالَفَ أَهْلَ بَيْتِكَ، عارِفاً بِالْهُدَىٰ الَّذِي أَنْتَ عَلَيْهِ، بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي وَنَفْسِي وَأَهْلِي وَمالِي وَوَلَدِي، أَنَا أُصَلِّي عَلَيْكَ كَما صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْكَ وَ صَلَّىٰ عَلَيْكَ مَلائِكَتُهُ وَ أَنْبِياؤُهُ وَرُسُلُهُ صَلاةً مُتَتابِعَةً وافِرَةً مُتَواصِلَةً لَاانْقِطاعَ لَها وَلَا أَمَدَ وَلَا أَجَلَ، صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْكَ وَعَلَىٰ أَهْلِ بَيْتِكَ الطَّيِّبِينَ الطَّاهِرِينَ كَما أَنْتُمْ أَهْلُهُ.
ستایش ویژۀ خداست که ما را به وسیله تو از هلاکت رهانید و از گمراهی به راه راست هدایت کرد و از تاریکی به نورانیت آورد، خدا پاداشت دهد ای رسول خدا در نبوّتت، پاداشی برتر از آنچه پیامبری را از امّتش عطا کرده و رسولی را از طرف آنانکه به سویشان فرستاده شده عنایت کرده، پدر و مادرم فدایت ای رسول خدا، زیارتت کردم با آشنایی به حقت و اقرارکننده به برتریات و با بینایی به گمراهی کسی که با تو و اهلبیتت مخالفت کرد، آشنایم به هدایتی که تو بر آن هستی، پدرم و مادرم و خود و خانوادهام و مال و فرزندانم فدایت باد، من به تو درود میفرستم، چنانکه خدا و فرشتگان و انبیاء و رسولانش بر تو درود فرستادند، درودی پیاپی، کامل، پیوسته که نه برایش بریدن باشد و نه اندازه و زمان، درود بر تو و بر اهلبیت پاک و پاکیزهات، آنچنانکه شما شایسته آن هستید.پس دستها را بگشا و بگو:
اللّٰهُمَّ اجْعَلْ جَوَامِعَ صَلَواتِكَ، وَنَوَامِيَ بَرَكاتِكَ، وَفَواضِلَ خَيْراتِكَ، وَشَرائِفَ تَحِيَّاتِكَ وَتَسْلِيمَاتِكَ وَكَرامَاتِكَ وَرَحَمَاتِكَ، وَصَلَوَاتِ مَلائِكَتِكَ الْمُقَرَّبِينَ، وَأَنْبِيائِكَ الْمُرْسَلِينَ، وَأَئِمَّتِكَ الْمُنْتَجَبِينَ، وَعِبادِكَ الصَّالِحِينَ، وَأَهْلِ السَّمَاواتِ وَالْأَرَضِينَ، وَمَنْ سَبَّحَ لَكَ يَا رَبَّ الْعالَمِينَ مِنَ الْأَوَّلِينَ وَالْآخِرِينَ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ عَبْدِكَ وَرَسُولِكَ وَشاهِدِكَ وَنَبِيِّكَ وَنَذِيرِكَ وَأَمِينِكَ وَمَكِينِكَ وَنَجِيِّكَ وَنَجِيبِكَ وَحَبِيبِكَ وَخَلِيلِكَ وَصَفِيِّكَ وَصَفْوَتِكَ وَخاصَّتِكَ وَخالِصَتِكَ وَرَحْمَتِكَ وَخَيْرِ خِيَرَتِكَ مِنْ خَلْقِكَ، نَبِيِّ الرَّحْمَةِ، وَخازِنِ الْمَغْفِرَةِ، وَقائِدِ الْخَيْرِ وَالْبَرَكَةِ؛
خدایا قرار ده درودهای همه جانبهات و روینده برکاتت و فزونیهای خیراتت و شرافتهای تحیاتت و سلامهایت و کرامتهایت و رحمتهایت و درودهای فرشتگان مقرّبت و انبیای مرسلت و امامان برگزیدهات و بندگان شایستهات و اهل آسمانها و زمینها و هرکه تسبیح تو گوید، ای پروردگار جهانیان، از گذشتگان و آیندگان، بر محمّد بندهات و فرستادهات و گواه بر آفریدههایت و پیامبرت و بیمدهندهات و امینت و بنده با قدرت و ارجمند و نجیبت و محبوب و دوست صمیمی و برگزیده و مخصوص، خالص و رحمتت و بهترین انتخاب شده از میان آفریدههایت، پیامبر رحمت و خزانهدار آمرزش و پیشرو خیر و برکت؛
وَمُنْقِذِ الْعِبادِ مِنَ الْهَلَكَةِ بِإِذْنِكَ، وَداعِيهِمْ إِلَىٰ دِينِكَ، الْقَيِّمِ بِأَمْرِكَ، أَوَّلِ النَّبِيِّينَ مِيثاقاً، وَآخِرِهِمْ مَبْعَثاً، الَّذِي غَمَسْتَهُ فِي بَحْرِ الْفَضِيلَةِ، وَالْمَنْزِلَةِ الْجَلِيلَةِ، وَالدَّرَجَةِ الرَّفِيعَةِ، وَالْمَرْتَبَةِ الْخَطِيرَةِ، وَأَوْدَعْتَهُ الْأَصْلابَ الطَّاهِرَةَ، وَنَقَلْتَهُ مِنْها إِلَى الْأَرْحامِ الْمُطَهَّرَةِ لُطْفاً مِنْكَ لَهُ، وَتَحَنُّناً مِنْكَ عَلَيْهِ، إِذْ وَكَّلْتَ لِصَوْنِهِ وَ حِراسَتِهِ وَحِفْظِهِ وَحِياطَتِهِ مِنْ قُدْرَتِكَ عَيْناً عاصِمَةً حَجَبْتَ بِها عَنْهُ مَدانِسَ الْعَهْرِ وَمَعائِبَ السِّفاحِ، حَتَّىٰ رَفَعْتَ بِهِ نَواظِرَ الْعِبادِ، وَأَحْيَيْتَ بِهِ مَيْتَ الْبِلادِ بِأَنْ كَشَفْتَ عَنْ نُورِ وِلادَتِهِ ظُلَمَ الْأَسْتارِ، وَأَلْبَسْتَ حَرَمَكَ بِهِ حُلَلَ الْأَنْوارِ؛
و رهانندهی بندگان به اجازهات از هلاکت و فراخوانندهی آنان به دین استوارت، به فرمانت، اولین پیامبران در پیمان و آخرینشان در رسالت، آن پیامبری که فرو بردی او را در دریای برتری و مزیت و منزلت بس بزرگ و درجهی بس بلند و مرتبهی برجسته و او را در صُلبهای پاک به امانت گذاشتی و وی را از باب لطف و مهرت بر او از آن صلبها به رحمهای پاک منتقل کردی، آنگاه برای حفظ و حراست و نگهداری و پاسبانیاش، از قدرتت دیدهبانی نگهدارنده گماشتی که از او بهوسیله آن نگهدارنده آلودگیهای فحش و رذیلت و معایب کار زشت را باز داشتی تا اینکه به وسیله آن حضرت تیزبینی بندگان را رفعت دادی و سرزمینهای مرده را زنده کردی، به اینکه از نور ولادتش، تاریکیهای پردهها را برطرف نمودی و پوشاندی به وسیله او بر حَرمت جامههای انوار را؛
اللّٰهُمَّ فَكَمَا خَصَصْتَهُ بِشرَفِ هٰذِهِ الْمَرْتَبَةِ الْكَرِيمَةِ، وَذُخْرِ هٰذِهِ الْمَنْقَبَةِ الْعَظِيمَةِ، صَلِّ عَلَيْهِ كَمَا وَفَىٰ بِعَهْدِكَ وَبَلَّغَ رِسَالاتِكَ وَقاتَلَ أَهْلَ الْجُحُودِ عَلَىٰ تَوْحِيدِكَ، وَقَطَعَ رَحِمَ الْكُفْرِ فِي إِعْزازِ دِينِكَ، وَلَبِسَ ثَوْبَ الْبَلْوىٰ فِي مُجاهَدَةِ أَعْدائِكَ، وَأَوْجَبْتَ لَهُ بِكُلِّ أَذىً مَسَّهُ أَوْ كَيْدٍ أَحَسَّ بِهِ مِنَ الْفِئَةِ الَّتِي حاوَلَتْ قَتْلَهُ فَضِيلَةً تَفُوقُ الْفَضائِلَ وَيَمْلِكُ بِهَا الْجَزِيلَ مِنْ نَوالِكَ، وَقَدْ أَسَرَّ الْحَسْرَةَ، وَأَخْفَى الزَّفْرَةَ، وَتَجَرَّعَ الْغُصَّةَ، وَلَمْ يَتَخَطَّ مَا مَثَّلَ لَهُ وَحْيُكَ .
خدایا، همچنانکه او را به شرف این مرتبه کریمانه و اندوخته این منقبت عظیمه اختصاص دادی، بر او درود فرست چنانکه به عهدت وفا کرد و پیامهایت را رساند و بر توحیدت با اهل انکار جنگید و خویشی خود را با اهل کفر برای سربلندی دینت قطع کرد و جامه گرفتاری را در مبارزه با دشمنانت بر تن نمود و تو هم در برابر هر آزاری که به او رسید یا هر کیدی که آن را احساس کرد، از گروهی که قصد کشتنش را داشتند، واجب فرمودی، فضیلتی که بر فضائل برتری جوید و به آن عطای بس بزرگت را مالک شود، چراکه آن حضرت اندوهش را پنهان کرد و نفسهای پر غصهاش را مخفی نمود و شربت اندوه را چشید و از آنچه وحیات برایش مشخص کرده بود، پا فرا نگذاشت.
اللّٰهُمَّ صَلِّ عَلَيْهِ وَعَلَىٰ أَهْلِ بَيْتِهِ صَلاةً تَرْضاها لَهُمْ، وَبَلِّغْهُمْ مِنَّا تَحِيَّةً كَثِيرَةً وَسَلاماً، وَآتِنا مِنْ لَدُنْكَ فِي مُوَالاتِهِمْ فَضْلاً وَ إِحْساناً وَرَحْمَةً وَغُفْراناً إِنَّكَ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ.
خدایا بر او و اهلبیتش درود فرست، درودی که آن را برای آنها بپسندی و از سوی ما تحیت بسیار و سلام به آنان برسان و از پیشگاهت به خاطر دوستی ایشان به ما افزونی و احسان و رحمت و آمرزش عطا کن، تو دارای لطف و محبت بسیار بزرگی.سپس چهار رکعت نماز زیارت با هر سورهای که بخواهی به دو سلام بخوان و پس از آن «تسبیح حضرت زهرا»(سلامالله علیها) را زمزمه کن و بگو:
اللّٰهُمَّ إِنَّكَ قُلْتَ لِنَبِيِّكَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ: ﴿وَ لَوْ أَنَّهُمْ إِذْ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ جٰاؤُكَ فَاسْتَغْفَرُوا اللّٰهَ وَ اسْتَغْفَرَ لَهُمُ الرَّسُولُ لَوَجَدُوا اللّٰهَ تَوّٰاباً رَحِيماً﴾ وَلَمْ أَحْضُرْ زَمانَ رَسُولِكَ عَلَيْهِ وَآلِهِ السَّلامُ .
خدایا خود به پیامبرت محمّد (درود خدا بر او و خاندانش باد) فرمودی: «اگر آنان هنگامی که [با ارتکاب گناه و رفتوآمد با طاغوت] به خود ستم کردند نزد تو میآمدند و از خداوند درخواست آمرزش میکردند و پیامبر هم برای آنان خواستار آمرزش میشد مسلّماً خداوند را بسیار توبهپذیر و مهربان مییافتند» و من در زمان پیامبرت (درود بر او و خاندانش) حاضر نبودم.
اللّٰهُمَّ وَقَدْ زُرْتُهُ راغِباً تائِباً مِنْ سَيِّءِ عَمَلِي، وَمُسْتَغْفِراً لَكَ مِنْ ذُنُوبِي، وَمُقِرَّاً لَكَ بِها وَأَنْتَ أَعْلَمُ بِها مِنِّي، وَمُتَوَجِّهاً إِلَيْكَ بِنَبِيِّكَ نَبِيِّ الرَّحْمَةِ صَلَواتُكَ عَلَيْهِ وَآلِهِ فَاجْعَلْنِي اللَّهُمَّ بِمُحَمَّدٍ وَأَهْلِ بَيْتِهِ عِنْدَكَ وَجِيهاً فِي الدُّنْيا وَالْآخِرَةِ وَمِنَ الْمُقَرَّبِينَ، يَا مُحَمَّدُ يَا رَسُولَ اللّٰهِ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي، يَا نَبِيَّ اللّٰهِ، يَا سَيِّدَ خَلْقِ اللّٰهِ، إِنِّي أَتَوَجَّهُ بِكَ إِلَى اللّٰهِ رَبِّكَ وَرَبِّي لِيَغْفِرَ لِي ذُنُوبِي، وَيَتَقَبَّلَ مِنِّي عَمَلِي وَيَقْضِيَ لِي حَوائِجِي؛ فَكُنْ لِي شَفِيعاً عِنْدَ رَبِّكَ وَرَبِّي، فَنِعْمَ الْمَسْؤُولُ الْمَوْلىٰ رَبِّي، وَ نِعْمَ الشَّفِيعُ أَنْتَ يَا مُحَمَّدُ عَلَيْكَ وَعَلَىٰ أَهْلِ بَيتِكَ السَّلامُ.
خدایا اینک او را زیارت کردم زیارتی با شوق، از بدی عملم توبهکنندهام و از گناهانم از حضرتت خواستار آمرزشم و به آن گناهان اعتراف دارم و تو آنها را بهتر از من میدانی، به وسیله پیامبرت پیامبر رحمت (درودت بر او و آنان) متوجه به وجود توأم، خدایا به محمّد و اهلبیتش مرا نزد خود در دنیا و آخرت آبرومند و از مقرّبان قرار ده، ای محمّد، ای رسول خدا، پدر و مادرم به فدایت، ای پیامبر خدا، ای آقای خلق خدا، من به وسیله تو به پیشگاه خدا پروردگارت رو میکنم و پروردگارم تا خدا گناهانم را بیامرزد و عملم را بپذیرد و حاجاتم را برآورده سازد؛ تو هم ای رسول خدا نزد پروردگارت و پروردگارم شفیع من باش، پس چه خوب درخواست شدهای است سرپرست و پروردگارم و چه خوب شفیعی هستی تو ای محمّد، بر تو و اهلبیتت سلام.
اللّٰهُمَّ وَ أَوْجِبْ لِي مِنْكَ الْمَغْفِرَةَ وَالرَّحْمَةَ وَالرِّزْقَ الْواسِعَ الطَّيِّبَ النَّافِعَ كَمَا أَوْجَبْتَ لِمَنْ أَتىٰ نَبِيَّكَ مُحَمَّداً صَلَواتُكَ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَهُوَ حَيٌّ فَأَقَرَّ لَهُ بِذُنُوبِهِ، وَاسْتَغْفَرَ لَهُ رَسُولُكَ عَلَيْهِ وَآلِهِ السَّلامُ فَغَفَرْتَ لَهُ بِرَحْمَتِكَ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ .
خدایا از سوی خود آمرزش و رحمت و روزی وسیع و پاکیزه و سودمند، برای من لازم کن، چنانکه لازم کردی برای کسی که به خدمت پیامبرت محمّد (درود تو بر او و خاندانش) آمد، درحالیکه زنده بود و به گناهانش اقرار کرد و پیامبرت (درود بر او خاندانش) برای او طلب آمرزش کرد و تو او را آمرزیدی به حق مهربانیات ای مهربانترین مهربانان.
اللّٰهُمَّ وَقَدْ أَمَّلْتُكَ وَرَجَوْتُكَ وَقُمْتُ بَيْنَ يَدَيْكَ وَرَغِبْتُ إِلَيْكَ عَمَّنْ سِواكَ وَقَدْ أَمَّلْتُ جَزِيلَ ثَوابِكَ، وَ إِنِّي لَمُقِرٌّ غَيْرُ مُنْكِرٍ، وَتائِبٌ إِلَيْكَ مِمَّا اقْتَرَفْتُ، وَعائِذٌ بِكَ فِي هٰذَا الْمَقامِ مِمَّا قَدَّمْتُ مِنَ الْأَعْمالِ الَّتِي تَقَدَّمْتَ إِلَيَّ فِيها وَنَهَيْتَنِي عَنْها وَأَوْعَدْتَ عَلَيْهَا الْعِقابَ؛
خدایا به حقیقت تو را آرزومندم و به تو امید بستم و در پیشگاهت ایستادم و از غیر تو به تو مشتاق شدم و پاداش بزرگت را آرزو کردم، من اعتراف کنندهام نه انکار کننده و از آنچه مرتکب شدم، توبه کننده به سوی تو هستم و در این مقام پناهنده به توأم، از آن اعمالی که پیشتر فرستادم، اعمالی که در آنها به من پیشدستی کردی و مرا از آنها نهی کردی و بر آنها به من وعده کیفر دادی؛
وَأَعُوذُ بِكَرَمِ وَجْهِكَ أَنْ تُقِيمَنِي مَقامَ الْخِزْيِ وَالذُّلِّ يَوْمَ تُهْتَكُ فِيهِ الْأَسْتارُ، وَتَبْدُو فِيهِ الْأَسْرارُ وَالْفَضائِحُ، وَتَرْعَدُ فِيهِ الْفَرائِصُ يَوْمَ الْحَسْرَةِ وَالنَّدَامَةِ، يَوْمَ الْآفِكَةِ، يَوْمَ الْآزِفَةِ، يَوْمَ التَّغابُنِ، يَوْمَ الْفَصْلِ، يَوْمَ الْجَزاءِ، يَوْماً كانَ مِقْدارُهُ خَمْسِينَ أَلْفَ سَنَةٍ، يَوْمَ النَّفْخَةِ، يَوْمَ تَرْجُفُ الرَّاجِفَةُ تَتْبَعُهَا الرَّادِفَةُ، يَوْمَ النَّشْرِ، يَوْمَ الْعَرْضِ، يَوْمَ يَقُومُ النَّاسُ لِرَبِّ الْعالَمِينَ، يَوْمَ يَفِرُّ الْمَرْءُ مِنْ أَخِيهِ وَأُمِّهِ وَأَبِيهِ وَصاحِبَتِهِ وَبَنِيهِ، يَوْمَ تَشَقَّقُ الْأَرْضُ وَأَكْنافُ السَّماءِ، يَوْمَ تَأْتِي كُلُّ نَفْسٍ تُجادِلُ عَنْ نَفْسِها، يَوْمَ يُرَدُّونَ إِلَى اللّٰهِ فَيُنَبِّئُهُمْ بِمَا عَمِلُوا، يَوْمَ لَايُغْنِي مَوْلىً عَنْ مَوْلىً شَيْئاً وَلَا هُمْ يُنْصَرُونَ إِلّا مَنْ رَحِمَ اللّٰهُ إِنَّهُ هُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ؛
و پناه میآورم به بزرگواری ذاتت، از اینکه مرا در مقام رسوایی و خواری بپا داری، روزی که پردهها در آن دریده شود و اسرار و رسواییها در آن آشکار گردد و اندامها در آن بلرزد، روز حسرت و پشیمانی، روز دروغ(گویی ستمپیشهگان)، روز نزدیک، روز زیانکاری، روز جدا کردن، روز پاداش، روزی که طول آن پنجاه هزار سال است، روز دمیدن، روزی که بلرزاند لرزانندهای، روزی که از پی آن لرزانندهای دیگر آید، روز گسترش، روز ارائۀ اعمال، روزی که مردم در پیشگاه پروردگار جهانیان بپا خیزند، روزی که فرار کند انسان از برادر و مادر و پدر و همسر و فرزندانش، روزی که زمین و کرانههای آسمان شکافته شود، روزی که هرکسی بیاید و از وجود خود دفاع کند، روزی که بندگان برگردانده شوند به سوی خدا و به آنچه انجام دادهاند آگاهشان سازند، روزی که از رفیق به رفیق سودی نرسد و نه آنان یاری شوند مگر آنکه را خدا رحم کند که او توانمند و مهربان است؛
يَوْمَ يُرَدُّونَ إِلىٰ عالِمِ الْغَيْبِ وَالشَّهادَةِ، يَوْمَ يُرَدُّونَ إِلَى اللّٰهِ مَوْلاهُمُ الْحَقِّ، يَوْمَ يَخْرُجُونَ مِنَ الْأَجْداثِ سِراعاً كَأَنَّهُمْ إِلىٰ نُصُبٍ يُوفِضُونَ وَكَأَنَّهُمْ جَرادٌ مُنْتَشِرٌ مُهْطِعِينَ إِلَى الدَّاعِي إِلَى اللّٰهِ يَوْمَ الْواقِعَةِ، يَوْمَ تُرَجُّ الْأَرْضُ رَجَّاً، يَوْمَ تَكُونُ السَّماءُ كَالْمُهْلِ وَتَكُونُ الْجِبَالُ كَالْعِهْنِ وَلَا يَسْأَلُ حَمِيمٌ حَمِيماً، يَوْمَ الشَّاهِدِ وَالْمَشْهُودِ، يَوْمَ تَكُونُ الْمَلائِكَةُ صَفّاً صَفّاً .
روزی که مردم بازگردانده شوند به سوی دانای نهان و آشکار، روزی که بازگردانده شوند به سوی خدا، سرپرست حقشان روزی که از قبرها شتابان درآیند، گویی به سوی نشانههایی میدوند و گویی ملخهایی پراکندهاند، درحالیکه چشم دوختهاند به سوی دعوت کننده به جانب خدا، روز رخداد، روزی که زمین به سختی بلرزد، روزی که آسمان همانند فلزّ گداخته میشود و کوهها همانند پنبه زده شده و خویشی از وضع خویش پرسیده نشود، روز گواه و روز گواهی شده، روزی که فرشتگان صف در صف باشند.
اللّٰهُمَّ ارْحَمْ مَوْقِفِي فِي ذٰلِكَ الْيَوْمِ بِمَوْقِفِي فِي هٰذَا الْيَوْمِ، وَلَا تُخْزِنِي فِي ذٰلِكَ مَوْقِفِ بِما جَنَيْتُ عَلَىٰ نَفْسِي، وَاجْعَلْ يَا رَبِّ فِي ذٰلِكَ الْيَوْمِ مَعَ أَوْلِيائِكَ مُنْطَلَقِي، وَفِي زُمْرَةِ مُحَمَّدٍ وَأَهْلِ بَيْتِهِ عَلَيْهِمُ السَّلامُ مَحْشَرِي؛
خدایا به حالم در آن روز، به خاطر وضعی که امروز دارم رحم کن و در آن حال به آنچه بر خود جنایت کردم رسوایم مکن و راه مرا در آن روز ای پروردگارم با اولیایت محلّ آزادی و رهایی در گروه محمّد و اهلبیتش (درود بر آنان) قرار ده؛
وَاجْعَلْ حَوْضَهُ مَوْرِدِي وَفِي الْغُرِّ الْكِرامِ مَصْدَرِي، وَأَعْطِنِي كِتَابِي بِيَمِينِي حَتَّىٰ أَفُوزَ بِحَسَناتِي، وَتُبَيِّضَ بِهِ وَجْهِي، وَتُيَسِّرَ بِهِ حِسابِي، وَتُرَجِّحَ بِهِ مِيزانِي، وَأَمْضِيَ مَعَ الْفَائِزِينَ مِنْ عِبَادِكَ الصَّالِحِينَ إِلىٰ رِضْوَانِكَ وَجِنَانِكَ إِلٰهَ الْعالَمِينَ .
ورودگاه مرا حوض او و بازگشت گاهم را در میان سپیدرویان ارجمند مقرّر کن و نامه عملم را به دست راستم ده تا به وسیله حسناتم رستگار گردم تا رویم را به آن سبب سپید گردانی و حسابم را آسان سازی و ترازویم را سنگین کنی تا با رستگاران از بندگان شایستهات به سوی خشنودیات و بهشتهایت بروم، ای معبود جهانیان.
اللّٰهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ أَنْ تَفْضَحَنِي فِي ذٰلِكَ الْيَوْمِ بَيْنَ يَدَيِ الْخَلائِقِ بِجَرِيرَتِي، أَو أَنْ أَلْقَى الْخِزْيَ وَالنَّدامَةَ بِخَطِيئَتِي، أَوْ أَنْ تُظْهِرَ فِيهِ سَيِّئَاتِي عَلَىٰ حَسَناتِي، أَوْ أَنْ تُنَوِّهَ بَيْنَ الْخَلائِقِ بِاسْمِي، يَا كَرِيمُ يَا كَرِيمُ، الْعَفْوَ الْعَفْوَ، السَّتْرَ السَّتْرَ؛
خدایا به تو پناه میآورم از اینکه در آن روز، در برابر خلایق به گناهم رسوایم سازی، یا به خاطر خطایم با خواری و پشیمانی دمساز گردم، یا در آن روز بدیهایم را بر خوبیهایم چیره گردانی، یا مرا با نامم در میان خلایق ندا دهی، ای بزرگوار، ای بزرگوار، گذشت نما، گذشت نما، پردهپوشی کن، پردهپوشی کن؛
اللّٰهُمَّ وَأَعُوذُ بِكَ مِنْ أَنْ يَكُونَ فِي ذٰلِكَ الْيَوْمِ فِي مَواقِفِ الْأَشْرارِ مَوْقِفِي، أَوْ فِي مَقامِ الْأَشْقِياءِ مَقامِي، وَ إِذا مَيَّزْتَ بَيْنَ خَلْقِكَ فَسُقْتَ كُلّاً بِأَعْمالِهِمْ زُمَراً إِلىٰ مَنازِلِهِمْ فَسُقْنِي بِرَحْمَتِكَ فِي عِبادِكَ الصَّالِحِينَ، وَفِي زُمْرَةِ أَوْلِيائِكَ الْمُتَّقِينَ إِلىٰ جَنَّاتِكَ يَا رَبَّ الْعَالَمِينَ.
خدایا به تو پناه میآورم از اینکه در آن روز جایگاهم در جایگاههای بدکاران باشد یا مقامم در مقام مردم بدفرجام قرار گیرد و زمانی که میان بندگانت جدایی اندازی، پس سوق دادی همه را با اعمالشان، گروهگروه به منازلشان، مرا با رحمتت به میان بندگان شایستهات و در گروه اولیای پرهیزگارت به جانب بهشتهایت سوق ده، ای پروردگار جهانیان.پس آن حضرت را وداع کن و بگو:
السَّلامُ عَلَيْكَ يَا رَسُولَ اللّٰهِ، السَّلامُ عَلَيْكَ أَ يُّهَا الْبَشِيرُ النَّذِيرُ، السَّلامُ عَلَيْكَ أَ يُّهَا السِّراجُ الْمُنِيرُ، السَّلامُ عَلَيْكَ أَ يُّهَا السَّفِيرُ بَيْنَ اللّٰهِ وَبَيْنَ خَلْقِهِ، أَشْهَدُ يَا رَسُولَ اللّٰهِ أَ نَّكَ كُنْتَ نُوراً فِي الْأَصْلابِ الشّامِخَةِ، وَالْأَرْحامِ الْمُطَهَّرَةِ، لَمْ تُنَجِّسْكَ الْجاهِلِيَّةُ بِأَ نْجاسِها، وَلَمْ تُلْبِسْكَ مِنْ مُدْلَهِمَّاتِ ثِيابِها، وَأَشْهَدُ يَا رَسُولَ اللّٰهِ أَ نِّي مُؤْمِنٌ بِكَ وَبِالْأَئِمَّةِ مِنْ أَهْلِ بَيْتِكَ، مُوقِنٌ بِجَمِيعِ مَا أَ تَيْتَ بِهِ، راضٍ مُؤْمِنٌ، وَأَشْهَدُ أَنَّ الْأَئِمَّةَ مِنْ أَهْلِ بَيْتِكَ أَعْلامُ الْهُدَىٰ، وَالْعُرْوَةُ الْوُثْقَىٰ، وَالْحُجَّةُ عَلَىٰ أَهْلِ الدُّنْيا؛
سلام بر تو ای رسول خدا، سلام بر تو ای مژدهدهنده و بیمدهنده، سلام بر تو ای چراغ نوربخش، سلام بر تو ای سفیر بین خدا و بندگان خدا، گواهی میدهم ای رسول خدا که تو نوری بودی در صلبهای ارجمند و رحمهای پاک، جاهلیت با ناپاکیهایش ناپاکت نکرد و از جامههای چرکینش تو را نپوشاند و گواهی میدهم ای رسول خدا که من به حضرت تو و امامان از اهلبیتت ایمان دارم و به همه آنچه تو آوردهای خشنود و معتقدم و گواهی میدهم که امامان از اهلبیتت مشعلهای هدایت و دستاویزهای استوار و حجّتهای بر اهل جهانند؛
اللّٰهُمَّ لَاتَجْعَلْهُ آخِرَ الْعَهْدِ مِنْ زِيارَةِ نَبِيِّكَ عَلَيْهِ وَآلِهِ السَّلامُ وَ إِنْ تَوَفَّيْتَنِي فَإِنِّي أَشْهَدُ فِي مَماتِي عَلَىٰ مَا أَشْهَدُ عَلَيْهِ فِي حَيَاتِي أَنَّكَ أَنْتَ اللّٰهُ لَاإِلٰهَ إِلّا أَنْتَ وَحْدَكَ لَاشَرِيكَ لَكَ، وَأَنَّ مُحَمَّداً عَبْدُكَ وَرَسُولُكَ، وَأَنَّ الْأَئِمَّةَ مِنْ أَهْلِ بَيْتِهِ أَوْلِياؤُكَ وَأَنْصارُكَ وَحُجَجُكَ عَلَىٰ خَلْقِكَ، وَخُلَفاؤُكَ فِي عِبادِكَ، وَأَعْلامُكَ فِي بِلادِكَ، وَخُزَّانُ عِلْمِكَ، وَحَفَظَةُ سِرِّكَ، وَتَراجِمَةُ وَحْيِكَ .
خدایا این زیارتم را آخرین زیارت پیامبرت (درود بر او و خاندانش) قرار مده و اگر مرا میراندی، پس من در مردنم گواهی میدهم بر آنچه در حیاتم گواهی دادم که تویی خدا، معبودی جز تو نیست، یگانه و بیشریکی و محمّد بنده و فرستاده تو است و امامان از اهلبیتش اولیایت و یارانت و حجّتهای تو بر آفریدههایت و جانشینان تو در میان بندگانت و نشانههای تو در کشورهایت و خزانهداران دانشت و نگهبانان رازت و مفسّران وحیات میباشند.
اللّٰهُمَّ صَلِّ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَبَلِّغْ رُوحَ نَبِيِّكَ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ فِي ساعَتِي هٰذِهِ وَفِي كُلِّ ساعَةٍ تَحِيَّةً مِنِّي وَسَلاماً، وَالسَّلامُ عَلَيْكَ يَا رَسُولَ اللّٰهِ وَرَحْمَةُ اللّٰهِ وَبَرَكاتُهُ لَاجَعَلَهُ اللّٰهُ آخِرَ تَسْلِيمِي عَلَيْكَ.
خدایا بر محمّد و خاندان محمّد درود فرست و به روان محمّد و خاندانش در این ساعت و در هر ساعت از سوی من درود و سلام برسان و سلام و رحمت و برکات خدا بر تو باد ای رسول خدا، خدا این سلام را آخرین سلام من قرار ندهد.جمعبندی
اعمال عید مبعث شامل دعا، نماز و ذکرهایی است که در این روز مهم انجام میشود و مسلمانان از آن برای تقویت ایمان بهرهمند میشوند. این روز به یاد مبعوث شدن پیامبر اسلام (ص) جشن گرفته میشود و از اهمیت ویژهای برخوردار است. اعمال شب و روز عید مبعث شامل نمازهای مستحبی، دعاهای مخصوص و تلاوت قرآن است که در شب و روز این عید بزرگ انجام میشود. شب عید مبعث فرصتی برای استغفار و تضرع به درگاه خداوند است. اعمال شب عید مبعث شامل نمازهای مستحب و زیارتهای خاصی است که مسلمانان در این شب به انجام آنها پرداخته و از خداوند میخواهند تا هدایت و برکات خود را بر ایشان نازل کند.