اعمال روز و شب ولادت حضرت فاطمه زهرا (س)+ روز مادر

اعمال روز و شب ولادت حضرت فاطمه زهرا (س) از شریف‌ترین و بافضیلت‌ترین اعمالی است که در تقویم اسلامی برای روزی خاص توصیه شده است؛ روزی که زمین و آسمان به میلاد بانویی از نور و عصمت آراسته شد. بیستم جمادی‌الثانی، روزی است که سیده نساءالعالمین، حضرت فاطمه زهرا سلام‌الله‌علیها، دیده به جهان گشود و با تولد خود، تاریخ انسانیت را از عطر رحمت الهی سرشار کرد. این روز در میان مسلمانان، نماد مهر مادری، ایمان ناب و تجلی مقام زن در مکتب اسلام است.

مرحوم شیخ عباس قمی (ره) در کتاب شریف مفاتیح‌الجنان، برای این روز اعمال و دعاهایی نقل کرده است که هر یک نشانه‌ای از عشق به اهل‌بیت (ع) و فرصتی برای پالایش دل و جان از غفلت‌های روزگار است.

پیامبر اکرم (ص) درباره او فرمودند:

«فاطمة بضعة منّی؛ مَن آذاها فقد آذانی.»

فاطمه پاره‌ای از وجود من است؛ هرکه او را بیازارد، مرا آزرده است.

حتما بخوانید: متن زیارت روز یکشنبه حضرت زهرا (س) و امام علی (ع)

اعمال روز ولادت حضرت فاطمه زهرا (س)

۱. روزه‌گرفتن

نخستین عمل مستحب در این روز، روزه گرفتن است. شیخ عباس قمی در مفاتیح‌الجنان می‌فرماید:

«در این روز، روزه گرفتن مستحب است و موجب آمرزش گناهان و نزدیکی به رحمت خداوند می‌گردد.»

روزه‌ی این روز، نمادی از سپاسگزاری در برابر نعمت ولادت حضرت زهرا (س) است؛ روزه‌ای از جنس عشق، نه از جنس عادت. هرکس در این روز روزه گیرد، پاداش بندگی‌اش با برکات فاطمی در قیامت همراه خواهد بود.

۲. صدقه و نیکی به مؤمنان

دومین عمل، رساندن خیرات و صدقات به مؤمنان است.
در روز میلاد فاطمه (س)، نیکوست انسان دست بخشش بگشاید، نیازمندی را یاری کند و دل مؤمنی را شاد سازد. در حدیث آمده است:

هر کس دل مؤمنی را شاد کند، خداوند در روز قیامت دل او را از شادی پر می‌کند.

این عمل یادآور سیره‌ی حضرت زهرا (س) است؛ بانویی که سه روز پیاپی غذای خانه را به فقیر، یتیم و اسیر بخشید و آیه‌ی «و یطعمون الطعام علی حبّه…» در شأنش نازل شد.

۳. زیارت حضرت فاطمه زهرا (س)

سومین عمل، زیارت حضرت زهرا (س) است؛ چه از نزدیک در مدینه و چه از راه دور. در مفاتیح‌الجنان آمده است که شایسته است در این روز، زیارت مختصر ایشان خوانده شود:

سلام بر تو ای بانوی بانوان جهانیان

سلام بر تو ای مادر حجت‌های الهی بر مردم

سلام بر تو ای ستمدیده‌ای که از حق خویش بازداشته شدی.

سپس این دعا را بخواند:

بارالها! درود فرست بر کنیزت، دختر پیامبرت و همسر وصیّ پیامبرت، درودی که او را برتر گرداند از همه درودهایی که بر بندگان بزرگوار و مقربت، چه از اهل آسمان‌ها و چه از اهل زمین، فرستاده‌ای.

این صلوات شریف پس از زیارت مختصر حضرت فاطمه زهرا (س) خوانده می‌شود و از زیباترین و پرمعناترین صلوات‌های مأثور در شأن آن بانوست.
علما فرموده‌اند که مداومت بر این ذکر، مایه تقرب به اهل‌بیت (ع) و برکت در زندگی است.

۴. صلوات مخصوص حضرت زهرا (س)

در میان اذکار و دعاهای شب و روز بیستم جمادی‌الثانی، صلوات مخصوص حضرت فاطمه (س) جایگاه ویژه‌ای دارد:

بارالها، درود فرست بر فاطمه، پدر بزرگوارش، همسر ارجمندش، فرزندان پاکش و آن راز نهفته در وجود او به عدد آنچه دانش تو بدان احاطه دارد.

در تفسیر این صلوات آمده است که «سرّ مستودع» اشاره به حضرت ولی‌عصر (عج) دارد که استمرار نور فاطمی تا زمان ظهور است.
خواندن این صلوات، انسان را به قلب عالم ولایت پیوند می‌دهد و نوری از آرامش در جان می‌نشاند.

پیشنهاد می‌شود حتما بخوانید: صلوات خاصه حضرت زهرا (س)

آثار معنوی و برکات انجام اعمال ولادت حضرت فاطمه زهرا (س)

اعمال ولادت حضرت فاطمه زهرا (س) تنها مجموعه‌ای از مناسک نیست؛ بلکه پیوندی است میان دل انسان و روح نورانی بانوی دو عالم.
اجرای این اعمال آثار معنوی بسیاری دارد:

• روزه، سبب پاکی دل و آرامش روح است.
• صدقه، موجب رفع بلا و برکت در زندگی می‌شود.
• زیارت و صلوات، عشق و معرفت نسبت به اهل‌بیت (ع) را عمیق‌تر می‌سازد.
• تفکر در سیره فاطمی، راه را برای اصلاح نفس و تهذیب اخلاق می‌گشاید.
• به تعبیر عارفان، در این روز، «دلِ هرکه به یاد زهرا (س) بتپد، در زمره‌ی اولیای رحمت ثبت می‌شود.»

زیارت حضرت فاطمه الزهراء (س)

ای آزموده، آزمودت خدایی که تو را آفرید، پیش از آنکه تو را بیافریند، پس به آنچه آزمودت تو را شکیبا یافت، ما بر این باوریم که دوستان و تصدیق‌کنندگان توییم و به تمام آنچه پدرت (درود خدا بر او و خاندانش باد) و جانشینش برای ما آورده شکیبایی کننده‌ایم، پس از تو درخواست می‌کنیم، اگر تصدیق‌کننده تو بوده‌ایم، ما را به تصدیقمان به پدرت و جانشینش مرتبط کنی تا خود را بشارت دهیم که به سبب دوستی تو پاک شده‌ایم.

و نیز مستحب است بگویی:

سلام بر تو ای دختر رسول خدا سلام بر تو ای دختر پیغمبر خدا

سلام بر تو ای دختر حبیب خدا سلام بر تو ای دختر دوست خاص خدا

سلام بر تو ای دختر بنده خالص خدا سلام بر تو ای دختر امین خدا سلام بر تو ای دختر بهترین خلق خدا

سلام بر تو ای دختر بهترین پیغمبران و رسولان و فرشتگان خدا

سلام بر تو ای دختر بهترین خلق سلام بر تو ای سیده زنان عالم از اولین و آخرین

سلام بر تو ای زوجه ولی خدا (امیر المؤمنین) و بهترین تمام خلق بعد از رسول خدا

سلام بر تو ای مادر حسن و حسین دو سید جوانان اهل بهشت

سلام بر تو ای صدیقه طاهره که به راه دین شهید گردیدی سلام بر تو ای آنکه خدا از تو خوشنود و تو از خدا خوشنودی

سلام بر تو ای صاحب فضیلت‏ و پاکیزه صفات سلام بر تو ای انسیه حوراء

سلام بر تو ای ذات متقی پاک گوهر سلام بر تو ای آنکه به الهام خدا دانا بودی

سلام بر تو ای مظلوم (و دارای عصمت) که حق تو را غصب کردند سلام بر تو ای ستم کشیده و مقهور دشمنان دین

سلام بر تو ای فاطمه دختر رسول خدا و رحمت و برکات حق بر تو باد درود خدا بر تو و بر جسم و جان تو باد

گواهی می‌دهم که چون تو از جهان رفتی با مقام یقین و دلیل روشن از جانب پروردگار بودی و هر که تو را مسرور و شاد ساخته رسول خدا که درود خدا بر او و آلش باد را شاد ساخته

و هر که در حق تو جفا و ظلم کرد به رسول خدا که درود خدا بر او و آلش باد ظلم و جفا کرده

و هر که تو را آزرده کرد رسول خدا که درود خدا بر او و آلش باد را آزرده است

و هر که به تو پیوست به رسول خدا که درود خدا بر او و آلش باد پیوسته

و هر که از تو بریده از رسول خدا که درود خدا بر او و آلش باد بریده است

زیرا تو پاره تن پیغمبر و روح مقدس آن بزرگواری

خدا را گواه می‌گیرم و رسول او و فرشتگان را که من از آن‌کس راضیم که شما از او راضی هستید و خشمگینم از هر که شما از او خشمگین هستید

بیزارم از آنکه شما از او بیزارید دوستم با آنکه شما با او دوستید و دشمنم با هر که شما با او دشمنید

ناراضیم از هر که شما از او ناراضی هستید و محبوب من است هر که محبوب شماست و بر صدق گواهی من خدا کافی است که گواه و محاسب و جزا دهنده و ثواب بخشنده است.

آنگاه بر رسول خدا (ص) و ائمه طاهرین (ع) صلوات می‌فرستی.

علماء نیز زیارت مبسوطی را برای آن مظلومه نقل کرده‌اند و آن مثل همین زیارت است که از شیخ نقل کردیم اول آن السَّلاَمُ عَلَیْکِ یَا بِنْتَ رَسُولِ اللَّهِ است تا أُشْهِدُ اللَّهَ وَ رُسُلَهُ وَ مَلاَئِکَتَهُ که از اینجا به بعد به این نحو است‏:

خدا را گواه می‌گیرم و پیغمبران و فرشتگان را خدا را گواه می‌گیرم و فرشتگان را که من دوستم با دوستان شما و دشمنم با دشمنان شما و با هر که محاربه کند با شما محاربم

من ای مولای من به مقام عصمت و عظمت تو و پدر بزرگوارت و شوهر و فرزندانت که پیشوایان دین منند یقین دارم و به ولایت و امامت شما ایمان دارم و ملتزم اطاعت شما هستم

گواهی می‌دهم که دین همان است که آنها راست و حکم خدا همان حکم است که آنها کنند و آنها حکم خدا را البته به خلق رسانیدند

و امت را به راه خدا به طریق حکمت و برهان و پند و اندرز نیکو دعوت کردند و از ملامت لائمان نیندیشیدند

و درود بر تو و بر پدر بزرگوار و شوهر و ذریه و فرزندانت که امامان پاک گوهرند ای پروردگار درود فرست بر محمد (ص) و اهل بیتش

و درود فرست بر بتول طاهره و صدیقه معصومه باتقوای پاکیزه روح

که از خدا راضی است و خدا از او راضی است پاک گوهر با رشد و هدایت و مظلوم و مقهور امت که حقش را غصب

و ارثش را منع کردند و استخوان پهلویش را شکستند و به شوهرش ستم نمودند و فرزندش را شهید کردند

ای خدا فاطمه دخت رسول توست و پاره تن و باطن قلب و جگر گوشه پیغمبر توست

تحیت و درود از توبر او باد و او تحفه گرانبهای توست که خاصه به وصی رسولت اعطا فرمودی و حبیب حضرت مصطفی و قرین حضرت مرتضی

و بزرگ زنان عالم و بشارت دهنده اولیاء و ملازم ورع و زهد

و سیب باغ فردوس و بهشت خلد تو مولدش را به شرف زنان بهشتی شرافت دادی

و انوار ائمه طاهرین را از نسل پاک او مقرر داشتی و در برابرش پرده نبوت را بیاویختی

پروردگارا درود فرست بر او درودی که مقامش نزد تو بیفزاید و نزد تو شرافت یابد و از مقام رضا و خشنودیت منزلت گیرد از ما تحیت و سلام به روح پاک آن بزرگوار برسان

و بواسطه دوستی و محبت او ما را فضل و احسان و رحمت و مغفرت کرامت فرما که تو ای خدا دارای مقام عفو با لطف و کرامتی.

زیارت مختصر حضرت فاطمه زهرا (س)

جایگاه روز بیستم جمادی‌الثانی

روز بیستم جمادی‌الثانی، روز میلاد بانوی بانوان عالم است؛ روزی که نه‌تنها در تاریخ اسلام؛ بلکه در وجدان هر انسان پاک‌دل، یادآور فروغ معنویت و محبت است.
در فرهنگ ایرانی، این روز با عنوان روز زن و روز مادر گرامی داشته می‌شود تا یاد و نام فاطمه (س)، معیار و الگوی زن مسلمان باقی بماند.

در روایت‌ها آمده است که در این روز درهای آسمان گشوده می‌شود و دعاها به اجابت نزدیک‌تر است. از این‌رو، علما انجام اعمال خاصی را در این روز توصیه کرده‌اند.

پیام معنوی میلاد حضرت زهرا (س)

میلاد فاطمه زهرا (س) تنها یک مناسبت تاریخی نیست، بلکه درس زندگی و تجلی حقیقت انسان کامل است.
در روزگار ما که جهان تشنه‌ی عدالت، عطوفت و پاکی است، بازگشت به سیره‌ی فاطمه (س)، بازگشت به جوهره‌ی انسانیت است.
او الگوی زنی است که در اوج معرفت، در کنار همسرش امیرالمؤمنین (ع) ستون ایمان شد، و در نقش مادری، نسل امامت را پرورش داد.

جمع بندی…

اعمال ولادت حضرت فاطمه زهرا (س) فرصتی است برای پیوند دوباره با نور ایمان و مهربانی الهی.
بیستم جمادی‌الثانی، نه فقط روزی برای جشن و تبریک، بلکه روزی برای اندیشه، توبه، شکرگزاری و احیای عهد فاطمی است.
باشد که در پرتو این روز فرخنده، دل‌های ما از غبار غفلت پاک گردد و نور محبت فاطمه (س) در جانمان جاودان بماند.